Περί της Μακεδονίας μας…


Πρώτη Δημοσίευση: 10/01/2019 18:12 - Τελευταία Ενημέρωση: 10/01/2019 18:12
Για την ιστορική έρευνα: Βασίλης Ι. Μανιάτης
 
Προβληματισμένος και ανήσυχος, θα έλεγα, παρακολουθώ τα τεκταινόμενα με τις Πρέσπες και τις αντίστοιχες συνέπειές τους. Θεωρώ επιβεβλημένο καθήκον όλων μας να ανατρέχουμε και να αναφερόμαστε σε όλα τα στοιχεία που αφορούν στον ξεχασμένο από τους αρμόδιους Μακεδονικό Αγώνα.
Με τη θύμηση αυτού του ιερού αγώνα έρχονται στο νου τα ονόματα που έγραψαν τις αθάνατες σελίδες της εθνικής μας ιστορίας. Ο Παύλος Μελάς, ο Σαράντος Αγαπηνός (Τέλλος Άγρας) και ένα πλήθος από παλικάρια από τη Μακεδονία, την Κρήτη, την Πελοπόννησο και άλλα μέρη της Ελλάδος έδωσαν το «παρών» στο προσκλητήριο της εθνικής συνείδησης και με ψυχή γεμάτη όνειρα για μια μεγάλη πατρίδα, αγωνίστηκαν και θυσιάστηκαν ηρωικά, για να σώσουν και να ελευθερώσουν τη Μακεδονία μας:
-Ανδροβιτσανέας Δημήτριος, συνταγματάρχης της Χωροφυλακής, από τη Λαγκάδα Καρδαμύλης
-Βασιλάκης Νικόλαος, καπετάν Μαλέβος, ανθ/γός πεζικού, από την Αλαγονία
-Βασιλόπουλος από την Κυπαρισσία.
-Γιαννούκος Νείλος, ιερομόναχος, από το Κέντρο Αβίας
-Δαμηλάτης Νικόλαος, ιδιώτης εθελοντής, από την Αλαγονία
-Δαμιανέας Νικόλαος, ιδιώτης εθελοντής, από τη Σαϊδόνα Μάνης
-Δημουλιάς Ζήσης, ιδιώτης εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Δικαίος Ηλίας, αντ/ρχης, από τη Μ. Μαντίνεια
-Δικαιάκος Παν/της, ανθυπομοίραρχος Χωροφυλακής, από την Καλαμάτα
-Δραγώνας Δημήτριος, ιδιώτης εθελοντής, από τη Βέργα
-Κάκκαβος Δημήτριος, αντιστράτηγος, από τα Φιλιατρά.
-Καπετανάκης Πάνος, ιδιώτης εθελοντής, από τη Μ. Μαντίνεια
-Κοιλάκος Γρηγόρης, ιδιώτης εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Κομποιλήρης Στρατής, ιδιώτης, από την Καλαμάτα
-Κούκης Παν/της, επιλοχίας, από τον Κάμπο της Αβίας
-Κορυγώνας Χαρ., στρατιώτης, από την Καλαμάτα
-Κουκούτσης Γεώργιος, ιδιώτης εθελοντής, από τη Μάλτα Αβίας
-Κουρέας Δημήτριος, ταγμ/ρχης, Μ. Αβίας.
-Κουμουνδουρέας Γεώργιος, ιδιώτης εθελοντής, από την Καρδαμύλη
-Κουτρουβίδας Γεώργιος, συνταγματάρχης Χωροφυλακής, από την Καρδαμύλη
-Κωστέας Ξενοφών, συνταγματάρχης, από την Καρδαμύλη
-Λυμπερόπουλος Μαρίνος, ο ξακουστός «Καπετάν Κρόμπας», από το Αριστοδήμειο Μεσσηνίας
-Λυμπερόπουλος Αλέξανδρος, εθελοντής, από το Αριστοδήμειο
-Μαλτέζος Παν/της, στρατιωτικός, από τους Γαργαλιάνους
-Μπαξεβανάκης Νικόλαος, ιδιώτης εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Νικολακόπουλος Κώστας, εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Πόρτας Σταύρος, από την Καλαμάτα
-Ρουμελιώτης Αναστάσιος, εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Ρουμελιώτης Γεώργιος, εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Ρουμελιώτης Αναστάσιος, αντ/ρχης, από την Καλαμάτα
-Σταματέλος Πούλος, εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Σκαρμούτσος Γεώργιος, επιλοχίας, από την Καλαμάτα
-Τζάνες Αθανάσιος, εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Τσιμπιδάρος Βασίλειος, ο ξακουστός «Καπετάν Τσιμπίδας», από την Καλαμάτα.
-Τσινάκης Γεώργιος, εθελοντής, από την Καλαμάτα
-Φοίφας Νικόλαος, εθελοντής, από την Καλαμάτα.
Ένα πλήθος αγωνιστών του τόπου μας που θυσιάστηκαν για τη Μακεδονία μας, για τα ιδανικά, την φιλοπατρία και την αξιοπρέπεια.
 
 
ΤΕΛΛΟΣ ΑΓΡΑΣ (Σαράντος Αγαπηνός)
Και φτάνουμε στη μεγάλη ηρωική μορφή του Τέλλου Άγρα, γνωστού της οικογενείας των Αγαπηνών από τους Γαργαλιάνους.
Η θυσία του, στο άνθος της ηλικίας του, έγινε θρύλος.
Γεννήθηκε το 1880 στο Ναύπλιο, όπου υπηρετούσε ο πατέρας του ως εφέτης. Οι οικογενειακές ρίζες του πατέρα του και της μητέρας του χάνονται σε ένδοξες και αριστοκρατικές οικογένειες των Γαργαλιάνων.
Ο Τέλλος είχε ανατραφεί μέσα σ’ ένα περιβάλλον από θρύλους, ιστορικές παραδόσεις και μεγάλα κατορθώματα των προγόνων του και αυτό δικαιολογεί την ευγενική του καρδιά και τα αισθήματα του ήρωα.
Στους Γαργαλιάνους, κοντά στη Μητρόπολη, υπάρχει ακόμα ένας ερειπωμένος και χορταριασμένος πύργος, που διηγείται τους θρύλους, τις παλιές δόξες και τις ξεχασμένες ιστορίες.
Είναι γνωστός με το όνομα «Πύργος των Αγαπηνών» και αποτελεί αψευδή μάρτυρα της καταγωγής και της δύναμης της οικογενείας των Αγαπηνών.
Ο Τέλλος αποφοίτησε από τη Σχολή  Ευελπίδων το 1901 και τοποθετήθηκε στη Φρουρά της Αθήνας. Η επιθυμία του να προσφέρει μεγαλύτερες υπηρεσίες στην πατρίδα του τον οδήγησαν να καταταγεί εθελοντής στα στρατιωτικά σώματα που αγωνίζονταν στη Μακεδονία εναντίον των Βούλγαρων κομιτατζήδων. Από τότε υπηρέτησε με ζήλο στο 2ο Σύνταγμα Ευζώνων, που είχε έδρα τον Τύρναβο.
Σε πολύ νεαρή ηλικία κατόρθωσε να διορισθεί αρχηγός ενός αντάρτικου σώματος που προετοίμαζε στο Βόλο ο «Καπετάν Ακρίτας» (Κων. Μαζαράκης) από την Κρήτη.
Το Σεπτέμβριο του 1906 ο Άγρας με δική του πρωτοβουλία εγκαταστάθηκε μαζί με τους άνδρες του – 12 ευζώνους, δύο οδηγούς και το λοχία Τυλιγάδα – στο δυτικό μέρος της λίμνης των Γιαννιτσών, παρ’ όλο που οι συνθήκες ζωής και δράσης στη βαλτώδη αυτή περιοχή ήταν εξαιρετικά αντίξοες.
Με ορμητήριο την Κούγκα, ο νεαρός ανθυπολοχαγός έδωσε σκληρές μάχες για να καθαρίσει η περιοχή, που αποτελούσε απόρθητο κρησφύγετο των βουλγαρικών συμμοριών.
Τη δράση του δε στάθηκαν ικανές να ανακόψουν ούτε η ελονοσία, από την οποία αρρώστησε, ούτε τα δύο τραύματά του στη μεγάλη επιχείρηση αιφνιδιασμού της κεντρικής καλύβας του ισχυρού συμπλέγματος των Βουλγάρων κομιτατζήδων στις 14 Νοεμβρίου του 1906.
Όμως, η υγεία του είχε κλονισθεί σ’ επικίνδυνο βαθμό και πείστηκε να εγκαταλείψει τη λίμνη και να εγκατασταθεί στη Νάουσα για νοσηλεία.
Πριν μεταβιβάσει τα καθήκοντά του στον αντικαταστάτη του Δουμπιώτη (Καπετάν Αμύντα), ο Άγρας επιχείρησε να έλθει σε συνδιαλλαγή με τους Βουλγάρους, ελπίζοντας είτε στην εξαγορά τους είτε σε κοινή δράση εναντίον των Τούρκων.
Παρά την αντίδραση των προκρίτων της Νάουσας ο Άγρας, συνοδευόμενος από τον Αντώνιο Μίγγα, συναντήθηκε με τους Βοεβόδες Ζλατάν και Κασάπτσε, σε ουδέτερο μέρος (έδαφος) στη θέση Γκαβράν Κάμεν.
Οι Βούλγαροι, παρά τις διαβεβαιώσεις τους, αποδείχθηκαν χωρίς λόγο και τιμή. Συνέλαβαν τους δύο άνδρες και αφού τους διαπόμπευσαν ως δήθεν αιχμαλώτους, δεμένους και ξυπόλητους στα χωριά της περιοχής για μία εβδομάδα, τους απαγχόνισαν σε μία καρυδιά μεταξύ των χωριών Τέχοβα και Βλάβοδο, στις 7 Ιουνίου 1907.
Σε ανάμνηση του τραγικού θανάτου των δύο ηρωικών μαχητών το χωριό Τέχοβο μετονομάστηκε αργότερα Καρυδιά, ενώ το χωριό Βλάβοδο – όπου και ετάφησαν – είναι ο σημερινός Άγρας.
Η δράση και ο μαρτυρικός θάνατος του καπετάν Τέλλου Άγρα ενέπνευσαν στην Πηνελόπη Δέλτα (κόρη του Εμμανουήλ Μπενάκη) το γνωστό μυθιστόρημά της «Στα μυστικά του Βάλτου». Έχουν περάσει από τότε 111 χρόνια.
Το άγαλμα του Τέλλου στολίζει τον προαύλιο χώρο της Λαϊκής Βιβλιοθήκης Γαργαλιάνων, ενώ στο Πολεμικό Μουσείο της πόλης  - οδός Μητροπολίτου Μελετίου 10 – υπάρχει σε ειδικό εκθετήριο κομμάτι ξύλου της καρυδιάς που απαγχόνισαν τους δύο ήρωες.
 
ΚΑΠΕΤΑΝ ΚΡΟΜΠΑΣ (Μαρίνος Λυμπερόπουλος)
Γεννήθηκε στην Ιθώμη Μεσσήνης το 1875, καταγόμενος από μεγάλη τοπική οικογένεια των Λυμπερόπουλων.
Ήταν στο τέταρτο έτος της Νομικής, όπου φοιτούσε, όταν τον κάλεσαν να κάνει τη στρατιωτική του θητεία.
Τελείωσε τη Σχολή των Εφέδρων Αξιωματικών της Κέρκυρας ως λοχίας και τοποθετήθηκε  στο 7ο Σύνταγμα Πεζικού.
Η στρατιωτική ζωή τού άρεσε και συνέχισε στη Σχολή Υπαξιωματικών το 1901.
Ύστερα από τριετή φοίτηση βγήκε το 1904 ανθυπολοχαγός και κατατάχθηκε στο 9ο Σύνταγμα Πεζικού στην Καλαμάτα.
Τα γεγονότα σε βάρος των Ελλήνων από τους Βουλγάρους, καθώς και ο ηρωικός θάνατος του Παύλου Μελά, πείσμωσαν τον Μαρίνο, που ήθελε να πάρει εκδίκηση για τους Έλληνες συναδέλφους του.
Στις 7 Σεπτέμβρη πάτησε τα χώματα της Μακεδονίας και αντικατέστησε στο Σώμα του Μοριχόβου τον ανθυπολοχαγό Τσολακόπουλο.
Μέχρι τότε η περιοχή εκείνη ήταν γεμάτη από Βούλγαρους κομιτατζήδες. Μέσα σ’ ένα μήνα κατάφερε να την εκκαθαρίσει. Έγινε  ο φόβος και ο τρόμος των Βουλγάρων σε όλη την περιοχή.
Η δράση του έφτασε μέχρι την περιοχή του Μοναστηρίου.
Ο Τούρκος διοικητής της περιοχής αποφάσισε να στείλει τα τάγματα των κυνηγών. Κύκλωσαν οι Τούρκοι στο χωριό Πεταλινό το πολύ μικρότερο τάγμα του Λυμπερόπουλου και η άνιση μάχη έφερε την ήττα των Ελλήνων.
Ο Μαρίνος Λυμπερόπουλος έπεσε νεκρός μαζί με σχεδόν όλα τα παλληκάρια του. Ήταν το 1905.
Η πόλη μας έχει τιμήσει δεόντως τον ήρωα Μακεδονομάχο. Το 1939, επί δημαρχίας Βασιλείου Πάστρα, δόθηκε το όνομά του στην 5η πάροδο της οδού Νέδοντος.
Ο δρόμος αυτός περνάει μπροστά από το τότε βιβλιοπωλείο του Κώστα Λυμπερόπουλου, αδελφού του «Καπετάν Κρόμπα».
 
Φωτογραφία: 
Ετικέτες Στηλών: 



Προσθήκη νέου σχολίου