Από την Καλαμάτα στη Σκαρδαμούλα

Πρώτη Δημοσίευση: 26/09/2018 18:13 - Τελευταία Ενημέρωση: 26/09/2018 18:13
Από τα θαλασσινά τοπία της Σκαρδαμούλας ως τις απολιθωμένες γειτονιές στα Τσέρια, στο Πραστείο (ή Προάστιο) και στο Ξωχώρι. Από τα μαύρα πεύκα των κορυφογραμμών ως τα υγρά σκοτάδια στα βάθη του Βυρού και του Ριντόμου. Η ίδια αρχέγονη δύναμη της γης κρύβεται παντού. Αυτή που γέννησε τον Ταΰγετο, το πιο αρχαίο βουνό του Μοριά, αυτή που έθρεψε τους μύθους και τους θρύλους του, που ενέπνευσε το σεβασμό των ανθρώπων του.
Αφήνοντας πίσω την Καλαμάτα με κατεύθυνση προς Νότο, από τα πρώτα χιλιόμετρα θα βρεθούμε να οδηγούμε μέσα σε καταπράσινες κοιλάδες, δίπλα σε πλατάνια, λιόδεντρα και αμπελώνες.
Ο εντυπωσιακός πύργος των Καπετανάκηδων και το κάστρο της Ζαρνάτας, που δεσπόζουν πάνω στους αντικριστούς λόφους οι οποίοι βρίσκονται στις δυο πλευρές του φαραγγιού της Κοσκαράκας, αναλαμβάνουν να μας μυήσουν στην ιδιόμορφη αρχιτεκτονική φυσιογνωμία των χωριών της περιοχής.
Μετά το κεφαλοχώρι Κάμπος, αφήνουμε πίσω το καθησυχαστικό γαλάζιο του Μεσσηνιακού κόλπου να χάνεται πια στην αχλή του δυτικού ορίζοντα και ξεκινάμε την ανάβαση στα δυτικά πρανή του Ταΰγετου.
Ο ορεινός δρόμος, με μπόλικες στροφές, θα μας φέρει στις γειτονιές των ρυτιδιασμένων χωριών Βόρειο, Κέντρο, Χώρα Γαϊτσών, Τσέρια, που κρύβονται ανάμεσα σε ανηφόρες, γκρεμούς και αγριότοπους.
Περνάμε το χωριό Προσήλιο και μετράμε τις κλειστές και έντονες κατηφορικές στροφές μία προς μία, ώσπου να δούμε τις κόκκινες κεραμοσκεπές της πανέμορφης Καρδαμύλης να ξεπροβάλλουν με φόντο τη θάλασσα. Πιο εντυπωσιακό καλωσόρισμα σε ένα από τα πιο ενδιαφέροντα χωριά της Μεσσηνίας δεν μπορεί να γίνει!
 
Η Σκαρδαμούλα που έγινε Καρδαμύλη
Η Καρδαμύλη, το πιο ονομαστό χωριό της Έξω Μεσσηνιακής Μάνης, είναι ένας παραθαλάσσιος οικισμός χτισμένος στη σκιά του Ταΰγετου, πλάι στο μεσαιωνικό κάστρο, σε μια περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους.
Οι περιοριστικοί οροί δόμησης που ισχύουν εδώ και αρκετά χρόνια στην περιοχή κατάφεραν και διέσωσαν την πολύτιμη αρχιτεκτονική κληρονομιά και έτσι η επερχόμενη τουριστική ανάπτυξη δεν αλλοιώνει την προσωπικότητα του τόπου, πράγμα που έχει κατά κόρον συμβεί σε άλλους τουριστικούς προορισμούς.
Το όνομα Καρδαμύλη αναφέρεται για πρώτη φορά στα χρόνια του Ομήρου. Αργότερα ονομάστηκε Σκαρδαμούλα και τα τελευταία χρόνια επικράτησε πάλι το αρχαίο όνομα.
Σύμφωνα με την παράδοση, εδώ βρίσκονται οι τάφοι των Διόσκουρων. Μάλιστα, υπάρχει κάποιο σημείο λίγο έξω από τον οικισμό όπου οι ντόπιοι πιστεύουν ότι εδώ βρισκόταν ο τάφος του Κάστορα και του Πολυδεύκη, των δίδυμων γιων του Δία και της Λήδας.
Σύμφωνα με τους αρχαίους ιστορικούς, η Καρδαμύλη ήταν σημαντικό λιμάνι στην περιοχή του Μεσσηνιακού κόλπου.
Ο Στράβωνας την περιγράφει ως μια ισχυρή πόλη, χτισμένη πάνω σε βράχο. Αυτονομήθηκε από τον Φίλιππο Β' κι από το 146 π.Χ. υπάγεται στο Κοινό των Ελευθερολακώνων. Η σύνδεση του λιμανιού με τη Σπάρτη γινόταν μέσω του φαραγγιού του Βυρού.
Λίγο πιο μακριά από τη θάλασσα βρίσκονται η παλιά πόλη, το κάστρο, κτίσμα του 12ου αιώνα, και η ιστορική εκκλησία του Αγ. Σπυρίδωνα (16ου αι.), με εμφανείς τις λατινογενείς επιρροές.
Επίσης εδώ δεσπόζει ο ανακαινισμένος σήμερα πύργος του Τρουπάκη ή Μούρτζινου (οι Τρουπάκηδες ήταν μια από τις ισχυρότερες φαμελιές -γένος ή φάρα- της Μάνης).
Στον πύργο αυτό έμεινε για λίγο καιρό ο Κολοκοτρώνης. Ενδιαφέρον είναι το μικρό μουσείο, όπου θα πάρετε μια ιδέα για την ιστορία της Καρδαμύλης αλλά και της Μάνης γενικότερα. Η Καρδαμύλη, όμως, πέρα από τα άφθονα ιστορικά ενδιαφέροντα, είναι ειδυλλιακή για χαλαρές βόλτες.
Ο κεντρικός δρόμος με τα εμπορικά μαγαζιά, αλλά και τα παραλιακά καφέ και ταβερνάκια θα προσφέρουν υπεροχές στιγμές χαλάρωσής κάτω από το λαμπερό μεσσηνιακό ήλιο, που συνεχώς υπενθυμίζει πως εδώ, σε αυτή την ακρογωνιά του Μοριά, το καλοκαίρι δεν φεύγει εύκολα.
 
Κοντινές παραλίες
Η παραλία μπροστά απ’ το χωριό της Καρδαμύλης είναι στρωμένη με χοντρό βότσαλο και πέτρες και δεν είναι ό,τι καλύτερο. Όμως ελάχιστα βορειότερα (οδηγεί παραλιακός δρόμος) αναπτύσσεται η απλωτή βοτσαλωτή παραλία Ριτσά (το καλύτερο μέρος της είναι το βορειότερο).
Νοτιότερα από τα τελευταία σπίτια της Καρδαμύλης υπάρχουν οι λιλιπούτειες ακρογιαλιές Μικρό και Μεγάλο Αμόνι και σε απόσταση αναπνοής από τη στεριά το νησάκι Μερόπη, που προστατεύει την ακτή από τα κύματα.
Πηγαίνοντας για Αρεόπολη, μετά το λιμανάκι της Καρδαμύλης αποκαλύπτονται μέσα από τα κυπαρίσσια και τις ελιές το Καλαμίτσι και οι απάνεμοι ειδυλλιακοί ορμίσκοι του.
Αμέσως μετά θα βρούμε το ακρογιάλι του Φονέα, με το χαρακτηριστικό βράχο που προσεγγίζεται ακολουθώντας σύντομο μονοπάτι.
Ακολουθώντας τον παραλιακό δρόμο για Στούπα, θα προσεγγίσουμε την παραλία Δελφίνια, που οι ντόπιοι τη θεωρούν την καλύτερη της περιοχής.
 
Εξερευνώντας τα χωριά του Ταϋγέτου
Η Καρδαμύλη προφέρεται για σύντομες περιηγητικές εκδρομές στις πλαγιές του Ταϋγέτου. Λίγο ψηλότερα από το παραθαλάσσιο χωριό, κρυμμένα στο πλούσιο ορεινό ανάγλυφο, συναντάμε αρκετά ενδιαφέροντα χωριά και οικισμούς. Στα περισσότερα από αυτά οδηγούν ασφάλτινοι δρόμοι, αλλά και σημαδεμένα πεζοπορικά μονοπάτια.
Με εύκολη πρόσβαση μέσω του δρόμου που οδηγεί στην Καλαμάτα είναι τα χωριά Προσήλιο (9 χλμ. από Καρδαμύλη, γνωστό για τη θαυμάσια θέα του) και Τσέρια (13 χλμ. από Καρδαμύλη), με τους όμορους συνοικισμούς Πεδινό, Λεπτίνι, Καταφύγιο, Πετροβούνι. Ανηφορίστε ως την εκκλησία του Αγ. Γεωργίου, από όπου θα έχετε την καλύτερη θέα της περιοχής.
Μια θαυμάσια ορεινή διαδρομή που ξεκινά από την παραλία Καλαμίτσι θα σας ανεβάσει στα χωριά Προάστιο (αξίζει να δείτε στην πλατεία την Κρήνη των Μελισσηνών), Λάκκος, Ξωχώρι, Σαϊδόνα, που βρίσκονται βαθιά στην καρδιά του Ταΰγετου.
Ο δρόμος, αφού πραγματοποιήσει ένα μεγάλο κύκλο στα δυτικά πρανή του βουνού, καταλήγει έπειτα από 35 χλμ. ορεινής περιπλάνησης στο παραλιακό θέρετρο της Στούπας.
Για όσους θέλουν να κάνουν την περιήγηση ακόμη πιο ενδιαφέρουσα, να αναφέρουμε πως από το χωριό Σαϊδόνα και με σύντομη παράκαμψη θα προσεγγίσουμε τη Μονή Φανερωμένης.
Άλλη ενδιαφέρουσα διαδρομή είναι αυτή που περνά από τον πύργο του Κιτρινιάρη, συνεχίζει για Μονή Βοϊδόνιτσας κι αφού δρασκελίσει τη ράχη του Ταΰγετου, βγαίνει στη Λακωνία.
Το φαράγγι του Ριντόμου ήταν γνωστό στον αρχαίο περιηγητή Παυσανία, ο οποίος του έδωσε την ονομασία «Χοίρειος Νάπη», δηλαδή «δασώδες φαράγγι των χοίρων». Από εδώ περνούσε ένα από τα ελάχιστα μονοπάτια που διέτρεχαν τον ορεινό όγκο του Ταϋγέτου και συνέδεαν στα αρχαία χρόνια τη Λακωνία με τη Μεσσηνία.
Το χωριό Βόρειο, που βρίσκεται στον δρόμο Καλαμάτας-Καρδαμύλης, θεωρείται το καλύτερο σημείο εκκίνησης για το φαράγγι του Ριντόμου. Ακολουθώντας χωματόδρομο, θα προσεγγίσετε το ερειπωμένο μοναστήρι του Προφήτη Ηλία, που είναι χτισμένο στο χάσμα του γκρεμού.
Από εδώ ξεκινά απότομος κατηφορικός χωματόδρομος, που έπειτα από 3 χλμ. πέφτει στο μονοπάτι που διασχίζει το φαράγγι (η αρχή του μονοπατιού είναι χαμηλότερα, στο γεφύρι της Κοσκαράκας).
Καθώς ο τόπος είναι εξαιρετικά απόκρημνος, θα πρέπει να έχετε κάποιον μαζί σας που να γνωρίζει την περιοχή. Η χρήση ενός αξιόπιστου χάρτη (προτείνεται αυτός των εκδόσεων «Ανάβαση», σε κλίμακα 1/25000) είναι απαραίτητη.
Από την άκρη του χωριού Τσέρια αρχίζει το λιθόστρωτο μονοπάτι που κατηφορίζει απότομα για το δυτικότερο άκρο του φαραγγιού του Βυρού.
Το μονοπάτι, αφού κατεβεί απότομα ως το βάθος του φαραγγιού, συνεχίζει με κατεύθυνση νοτιοδυτική για τη Μονή Σωτήρος, τη Μονή Λυκάκιου και καταλήγει στην παραλιακή Καρδαμύλη.
 
Πάτρικ Λι Φέρμορ, ο Βρετανός που αγάπησε τη Μάνη
Στον παραλιακό συνοικισμό Καλαμίτσι (επίνειο της Καρδαμύλης) βρίσκεται το σπίτι όπου πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του ο Βρετανός περιηγητής και συγγραφέας Πάτρικ Λι Φέρμορ μαζί με τη σύζυγό του, Τζόαν Λι Φέρμορ.
Η κατοικία του, η οποία μετά το θάνατο του συγγραφέα έχει μεταβιβαστεί στο Μουσείο Μπενάκη, είναι πραγματικά ένα χάρμα οφθαλμών.
Οι παρεμβάσεις στο τοπίο ακολουθούν αυστηρά τη λιτή αρχιτεκτονική της περιοχής. Το κτήμα με τις ελιές και τα αλλά τοπικά είδη μοιάζει με μικρό παράδεισο.
Με φόντο αυτό το απέριττο φυσικό σκηνικό, γυρίστηκε το καλοκαίρι του 2012 η ταινία «Πριν τα μεσάνυχτα» του σκηνοθέτη Ρίτσαρντ Λινκλέιτερ, με θέμα την ερωτική σχέση του Αμερικανού συγγραφέα Τζέσι με τη Γαλλίδα ακτιβίστρια Σελίν και πρωταγωνιστές τον Ίθαν Χοκ και τη Ζιλί Ντελπί.
Αυτή την εποχή πραγματοποιούνται έργα ανάδειξης, ανάπλασης και συντήρησης της κατοικίας και του κτήματος και το μέρος δεν είναι επισκέψιμο.

Του Θοδωρή Αθανασιάδη
ΦωτογραφίαΘοδωρής Αθανασιάδης/ viewsofgreece.com



Προσθήκη νέου σχολίου

Σχετικές Ειδήσεις