Πέτρος Σοφικίτης: «Όραμά μου είναι τα έργα μου να κοσμήσουν κάποτε ένα Ναυτικό Μουσείο στην Καλαμάτα»

Πρώτη Δημοσίευση: 04/09/2019 17:41 - Τελευταία Ενημέρωση: 04/09/2019 17:41
Ο καθηγητής που λατρεύει τη μικροναυπηγική
 
Για τη μεγάλη του αγάπη, τη μικροναυπηγική, μίλησε σε συνέντευξή του στην ιστοσελίδα «Fractalart.gr-η γεωμετρία των ιδεών» και στον Γρηγόρη Χαλιακόπουλο ο καθηγητής Παναγιώτης Σοφικίτης, που ζει και εργάζεται μόνιμα στην Καλαμάτα εδώ και αρκετές δεκαετίες.
Ολόκληρη η συνέντευξη ακολουθεί:
Ο Παναγιώτης Σοφικίτης, φιλόλογος καθηγητής, γεννημένος στη Σκόπελο, ζει μόνιμα στην Καλαμάτα και δημιουργεί σπάνια έργα τέχνης ναυτικής ιστορίας. Καθότι κατάγεται από ναυτική οικογένεια, τα παιδικά του βιώματα από τις ιστορίες του πατέρα του και τους ταρσανάδες της πατρίδας του επέδρασαν καθοριστικά στην ενασχόλησή του με τη μικροναυπηγική. Κατασκευάζει ομοιώματα πλοίων βάσει σχεδίων με απόλυτη αναλογία και ακρίβεια. Για την κατασκευή χρησιμοποιεί ξυλεία από πεύκο, οξιά, καρυδιά, ιρόκο και άλλα είδη.
Όλα τα συνοδευτικά μέρη των πλοίων (κατάρτια, μπαστούνι, πανιά, μακαράδες, άγκυρες, θαλασσομάχος, ακρόπρωρο) κατασκευάζονται στο χέρι από τον ίδιο. Έργα του βρίσκονται στο Λαογραφικό Μουσείο της Σκοπέλου, στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, στο Ναυτικό Μουσείο Πειραιά, στο Ναυτικό Μουσείο Σκιάθου, στην Costa Navarino και σε ιδιωτικές συλλογές.
Τα έργα του έχουν εκτεθεί σε πολλές εκθέσεις και έχουν αποσπάσει εξαιρετικές κριτικές από τεχνοκρίτες της μικροναυπηγικής.
Συνομιλήσαμε μαζί του με αφορμή τη φιλοδοξία του να δημιουργηθεί ένα Ναυτικό Μουσείο στην Καλαμάτα, που θα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων εκθεμάτων, μια σειρά χαρακτηριστικών τύπων σκαφών από την αρχαιότητα έως σήμερα.
 
 -Τι σας οδήγησε στην ενασχόληση αυτή;
Την έμπνευση να ασχοληθώ με τη μικροναυπηγική μού την κληροδότησε ο πατέρας μου, Σπύρος. Οι μνήμες που είχα απ’ αυτόν, όταν επισκεπτόμασταν τα καρνάγια της πατρίδας μου, όπου σχεδίαζε το καινούργιο, κάθε φορά, καΐκι του, είχαν κατακτήσει το μυαλό και την καρδιά μου. Τον θυμάμαι να προτείνει καινοτόμες ιδέες, για να πετύχει μεγαλύτερη ταχύτητα και ευελιξία στο σκάφος του.
Έτσι κουβαλώντας τα βιώματα και μελετώντας επί πολλά χρόνια, άρχισα να σκαρώνω τα πρώτα ομοιώματα πλοίων χρησιμοποιώντας την παραδοσιακή ναυπηγική, για να κατασκευάσω ελληνικά κυρίως σκαριά και πλοία που είχαν γράψει ιστορία.
Ο χρόνος έφερε εμπειρία, η μελέτη με πλούτισε με γνώση πάνω στο αντικείμενο και το μεράκι, η αγάπη, η υπομονή και η επιμονή γίνανε τα πιο σημαντικά και απαραίτητα εφόδιά μου, για να μπορώ να στοχεύω όλο και πιο ψηλά όσον αφορά στην ποιότητα, την ακρίβεια και την αισθητική.
Χαίρομαι όταν τα δικά μου αντίγραφα πλοίων ταξιδεύουν σε σπίτια φίλων που τα αγαπούν. Όραμά μου, όμως, είναι να κοσμήσουν κάποτε ένα Ναυτικό Μουσείο, για να μπορούν να τα επισκέπτονται όλοι όσοι αγαπούν τη θάλασσα, τα καράβια και την ιστορία της χώρας μας, που είναι άρρηκτα δεμένη με τις θάλασσες και τους αγώνες της.
 
-Πόσος χρόνος απαιτείται για την κατασκευή ενός καραβιού;
Ο χρόνος που απαιτείται για την κατασκευή ενός σκάφους είναι συνάρτηση δυο κυρίως παραγόντων, του τύπου του σκάφους και της πολυπλοκότητας των στοιχείων που το συναποτελούν. Ένα, λοιπόν, απλό αλιευτικό σκάφος ή μια βάρκα κατασκευάζονται σε λίγους μήνες, ενώ ένα τρικάταρτο ιστιοφόρο απαιτεί ίσως και τριπλάσιο χρόνο.
 
-Διδαχτήκατε από κάποιον την τέχνη αυτή ή είσθε αυτοδημιούργητος μικροναυπηγός;
Θα έλεγα ότι είμαι αυτοδημιούργητος. Δε γνωρίζω, όμως, τι θα είχα επιτύχει, εκτός της πολυετούς θεωρητικής κατάρτισης, αν δεν υπήρχαν τα βιώματα και η πρακτική επαφή στο καρνάγιο του μαστρο-Μανώλη.
 
-Έχει οικονομικό κόστος για το δημιουργό ένα τέτοιο δύσκολο έργο; 
Αν εννοείτε το οικονομικό κόστος, απαιτούνται λίγες εκατοντάδες ευρώ, όχι τόσο για τα υλικά κατασκευής, όσο για την αγορά εργαλείων και την ανανέωσή τους, όπως επίσης για τον εμπλουτισμό της βιβλιοθήκης μου με βιβλία σχετικά με τη ναυπηγική ιστορία και την τέχνη της Ναυπηγικής.
 
-Πόσα χρόνια ασκείτε τη μικροναυπηγική;
Ουσιαστικά, η συνειδητή ενασχόλησή μου με τη μικροναυπηγική άρχισε, θεωρητικά, με καθημερινή μελέτη το 1977 και η πρώτη κατασκευή πραγματοποιήθηκε το 1993.
 
-Απ’ όλα τα έργα σας ποιο αγαπάτε περισσότερο;
Για μένα όλα τα έργα, ως προσωπικά μου δημιουργήματα, έχουν την ίδια αξία και θέση στην καρδιά και στο νου μου. Για λόγους, όμως, καθαρά συναισθηματικούς ξεχωριστή θέση κατέχει το μικρό ψαροκάικο του πατέρα μου, ο μπότης «Πρόδρομος». Και τούτο, διότι σ’ αυτό έζησα όλες τις σχολικές διακοπές από τα χρόνια του Δημοτικού ως και την αποφοίτησή μου από το εξατάξιο τότε Γυμνάσιο. Μέσα σ’ αυτό, εκτός της επαγγελματικής ενασχόλησής μου με το ψάρεμα, διδάχθηκα από τον πατέρα μου την αγάπη για τη θάλασσα και την τέχνη της ναυπηγικής.
 
-Οι πληροφορίες που χρειάζονται για ένα αρχαίο πλοίο απαιτούν προφανώς και έρευνα; Ποιες οι δυσκολίες αυτής της αναζήτησης;
Οι δυσκολίες είναι πολλές. Γνώσεις για την παραδοσιακή ναυπηγική σκόρπιες, βιβλιογραφία ελληνική θα έλεγα περιορισμένη. Πολύ συχνά αρνητική στάση και απροθυμία βοήθειας, όταν τη ζητούσα. Χρησιμοποίησα, όμως, δύο βασικές ανθρώπινες αρετές που με βοήθησαν, την υπομονή και την επιμονή.
 
-Από τις εκθέσεις που έχετε πραγματοποιήσει, ποιες εμπειρίες αποκομίσατε και ποια συναισθήματα νιώσατε;
Οι εμπειρίες από τις εκθέσεις μου ήταν μόνο θετικές. Τα σχόλια των επισκεπτών, προφορικά και γραπτά, μου έδωσαν και ικανοποίηση και δύναμη να συνεχίσω με το ίδιο πάθος. Ιδιαίτερη χαρά ένιωθα όταν ξεναγούσα σχολεία όλων των βαθμίδων, αλλά και τιμή από την παρουσία γνωστών και αγνώστων, φίλων και συγγενών. Ξεχωριστή, όμως, τιμή ένιωσα, όταν την έκθεσή μου στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας εγκαινίασε ο Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, κύριος Παυλόπουλος, την 23η Μαρτίου 2018, επ’ ευκαιρία των εορτασμών της απελευθέρωσης της Καλαμάτας από τον οθωμανικό ζυγό.
 
-Ένα καράβι που σας έχει μείνει απωθημένο και θέλετε να το φτιάξετε;
Δεν έχω κάτι ως απωθημένο. Πιο πολύ με ωθούν οι προκλήσεις από κάτι νέο που ανακαλύπτω. Ενδεικτικά αναφέρω ότι κατά την επίσκεψή μου στο Μουσείο της Μπουμπουλίνας στις Σπέτσες διάβασα πως ο ναυπηγός της ναυαρχίδας της, ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ, ήταν Σκοπελίτης, δηλαδή συμπατριώτης μου. Αυτό όπως αντιλαμβάνεστε αποτέλεσε τεράστιο κίνητρο και έτσι ξεκίνησα την κατασκευή του ομοιώματος του πλοίου.
 
-Σκέπτεστε τα έργα σας να αποτελέσουν μόνιμα εκθέματα σε κάποιο Μουσείο Ναυτικής Ιστορίας;
Έχω δηλώσει κατ’ επανάληψη ότι αυτό αποτελεί σκοπό και χρέος μου έναντι της ναυτικής και ναυπηγικής ιστορίας της πατρίδας μας. Εύχομαι και ελπίζω το όνειρο να γίνει πραγματικότητα.
Β.Β.



Προσθήκη νέου σχολίου

Σχετικές Ειδήσεις