4 ενεργές δράσεις ΔΑΜ – 140 εκατ. ευρώ για νέες & υφιστάμενες επιχειρήσεις

ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗ & ΟΙΧΑΛΙΑ

Μια σημαντική χρηματοδοτική ευκαιρία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη για τη Μεγαλόπολη. Τέσσερις δράσεις του Προγράμματος «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση 2021–2027», συνολικού προϋπολογισμού 140 εκατ. ευρώ, δέχονται αιτήσεις από τις 15 Ιουλίου 2026 και απευθύνονται τόσο σε μικρομεσαίες όσο και σε μεγάλες επιχειρήσεις. Οι δράσεις καλύπτουν τις περιοχές των Εδαφικών Σχεδίων Δίκαιης Μετάβασης Δυτικής Μακεδονίας και Μεγαλόπολης και αποτελούν σήμερα ένα από τα βασικότερα χρηματοδοτικά εργαλεία για νέες παραγωγικές επενδύσεις στην περιοχή.

ΤΙ ΕΙΝΑΙ, ΜΕ ΑΠΛΑ ΛΟΓΙΑ, Η ΔΑΜ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗΣ

Τα αρχικά ΔΑΜ σημαίνουν «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση». Πίσω από τον όρο βρίσκεται μια πολύ συγκεκριμένη προσπάθεια: οι περιοχές που για δεκαετίες στήριξαν μεγάλο μέρος της οικονομίας και της απασχόλησής τους στον λιγνίτη και στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας να μη μείνουν χωρίς οικονομικό αντικείμενο μετά την απολιγνιτοποίηση. Η Μεγαλόπολη είναι μία από τις περιοχές της χώρας που επηρεάζονται άμεσα από αυτή τη μεγάλη αλλαγή.

Με απλά λόγια, η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ελληνικό Δημόσιο διαθέτουν ειδικούς πόρους ώστε στη θέση της οικονομικής δραστηριότητας που περιορίζεται να δημιουργηθούν νέες επιχειρήσεις, νέες επενδύσεις και νέες θέσεις εργασίας. Γι’ αυτό η ΔΑΜ δεν είναι ένα ακόμη γενικό πρόγραμμα ΕΣΠΑ που εφαρμόζεται με τον ίδιο τρόπο σε όλη την Ελλάδα. Είναι ένα ειδικό αναπτυξιακό πλαίσιο για συγκεκριμένες περιοχές που υφίστανται τις συνέπειες της ενεργειακής μετάβασης, μεταξύ των οποίων και η Μεγαλόπολη.

Ο στόχος, επομένως, δεν είναι απλώς να δοθούν επιδοτήσεις. Είναι να αλλάξει σταδιακά το παραγωγικό μοντέλο της περιοχής: να δημιουργηθούν βιώσιμες επιχειρήσεις, να προσελκυσθούν ιδιωτικές επενδύσεις, να ενισχυθεί η παραγωγή και να δημιουργηθεί απασχόληση που θα παραμείνει και μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων. Αυτό εξηγεί και τα υψηλά ποσοστά ενίσχυσης που προβλέπονται για αρκετές κατηγορίες επιχειρήσεων.

ΔΑΜ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗΣ – ΧΩΡΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

Στο γενικό γεωγραφικό πλαίσιο της ΔΑΜ / Εδαφικού Σχεδίου Δίκαιης Μετάβασης (ΕΣΔΙΜ) Μεγαλόπολης περιλαμβάνονται 4 Δήμοι: Δήμος Μεγαλόπολης – Αρκαδία, Δήμος Τρίπολης – Αρκαδία, Δήμος Γορτυνίας – Αρκαδία και ΔΗΜΟΣ ΟΙΧΑΛΙΑΣ – ΜΕΣΣΗΝΙΑ.

ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΔΡΑΣΕΙΣ – ΔΥΟ ΓΙΑ ΜΜΕ ΚΑΙ ΔΥΟ ΓΙΑ ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Η ΔΑΜ21 αφορά νέες και υπό σύσταση πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Ο συνολικός προϋπολογισμός της δράσης είναι 40 εκατ. ευρώ και τα επενδυτικά σχέδια κινούνται από 300.000 ευρώ έως 12 εκατ. ευρώ. Η ενίσχυση φθάνει στο 70% για μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις και στο 60% για τις μεσαίες.

Η ΔΑΜ22 απευθύνεται στις υφιστάμενες ΜΜΕ. Διαθέτει επίσης 40 εκατ. ευρώ, με επενδυτικά σχέδια από 300.000 ευρώ έως 12 εκατ. ευρώ και ποσοστά ενίσχυσης 70% για μικρές και πολύ μικρές και 60% για μεσαίες επιχειρήσεις.

Οι ΔΑΜ23 και ΔΑΜ24 αφορούν στις μεγάλες επιχειρήσεις. Η ΔΑΜ23 αφορά υφιστάμενες μεγάλες επιχειρήσεις και η ΔΑΜ24 νέες και υπό σύσταση μεγάλες επιχειρήσεις. Κάθε δράση διαθέτει 30 εκατ. ευρώ, ενώ τα επενδυτικά σχέδια κυμαίνονται από 5 έως 40 εκατ. ευρώ. Στη ΔΑΜ24 η ενίσχυση ανέρχεται σε 50%, ενώ στη ΔΑΜ23 η ένταση της ενίσχυσης καθορίζεται από το εφαρμοζόμενο καθεστώς και τους ειδικούς όρους της πρόσκλησης.

ΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΘΕΙ

Οι δράσεις έχουν καθαρά επενδυτικό και παραγωγικό χαρακτήρα. Ανάλογα με τη δράση και τους ειδικούς περιορισμούς της πρόσκλησης, μπορούν να περιλαμβάνονται δαπάνες για κτήρια και εγκαταστάσεις, νέο παραγωγικό και μηχανολογικό εξοπλισμό, λοιπό εξοπλισμό, άυλα στοιχεία και άλλες δαπάνες που συνδέονται άμεσα με την επένδυση. Η ύπαρξη, όμως, μιας επιλέξιμης δαπάνης δεν αρκεί από μόνη της: πρέπει να είναι επιλέξιμη και η δραστηριότητα της επιχείρησης και να τηρούνται οι ειδικοί όροι της αντίστοιχης πρόσκλησης.

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΞΕΙ Ο ΥΠΟΨΗΦΙΟΣ ΕΠΕΝΔΥΤΗΣ

Το υψηλό ποσοστό επιδότησης είναι σημαντικό, αλλά δεν πρέπει να είναι το μοναδικό κριτήριο. Πριν από οποιαδήποτε δέσμευση απαιτείται έλεγχος του ακριβούς τόπου υλοποίησης, του επιλέξιμου ΚΑΔ, του μεγέθους της επιχείρησης, της δυνατότητας κάλυψης της ιδιωτικής συμμετοχής, της αδειοδοτικής ωριμότητας και των κανόνων για την έναρξη των εργασιών. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στον πραγματικό χρηματοδοτικό σχεδιασμό: η επιχορήγηση δε σημαίνει ότι ο επενδυτής δε χρειάζεται ίδια κεφάλαια ή πρόσβαση σε χρηματοδότηση.

Η ΠΡΟΘΕΣΜΙΑ ΤΡΕΧΕΙ

Και οι τέσσερις δράσεις έχουν ανοίξει από 15 Ιουλίου 2026 και η προθεσμία υποβολής λήγει στις 30 Σεπτεμβρίου 2026. Για ένα σοβαρό επενδυτικό σχέδιο ο χρόνος αυτός είναι ήδη περιορισμένος. Η προετοιμασία πρέπει να ξεκινά με έναν γρήγορο αλλά πλήρη προέλεγχο επιλεξιμότητας και να συνεχίζεται με τεχνική ωρίμανση, οικονομικό σχεδιασμό και συγκέντρωση των απαιτούμενων δικαιολογητικών.

Για τη Μεγαλόπολη, η Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση είναι κάτι περισσότερο από μια σειρά επιδοτήσεων. Είναι ίσως το σημαντικότερο διαθέσιμο εργαλείο για να μετατραπεί η απολιγνιτοποίηση από απώλεια οικονομικής δραστηριότητας σε ευκαιρία για ένα νέο, πιο διαφοροποιημένο παραγωγικό μοντέλο. Το αν αυτή η ευκαιρία θα αξιοποιηθεί, θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το πόσο γρήγορα και πόσο ώριμα θα κινηθούν οι επιχειρήσεις και οι επενδυτές της περιοχής.