Τους τελευταίους μήνες οι δημότες της Καλαμάτας και των Κοινοτήτων παρακολουθούν ένα πρωτόγνωρο έργο γύρω από τους λογαριασμούς νερού της ΔΕΥΑΚ.
Στην πρώτη πράξη, ανακοινώνονται μεγάλες αυξήσεις. Η εικόνα που δίνεται είναι ότι η επιχείρηση βρίσκεται μπροστά σε σοβαρές οικονομικές ανάγκες, αυξημένα ενεργειακά κόστη και απαιτήσεις έργων υποδομής που καθιστούν τις ανατιμήσεις περίπου αναπόφευκτες.
Οι πολίτες ανησυχούν.
Οι λογαριασμοί προκαλούν αντιδράσεις.
Οι συζητήσεις φουντώνουν.
Και τότε έρχεται η δεύτερη πράξη του έργου.
Η Δημοτική Αρχή ανακοινώνει «εκπτώσεις συνέπειας», που φτάνουν μέχρι και το 70%.
Ναι, 70%.
Στο Πήδημα 70%.
Σε άλλες περιοχές 50%, 35%, 20% ή 15%.
Κάπου εκεί ο μέσος δημότης αρχίζει να αισθάνεται ότι δεν παρακολουθεί συνεδρίαση Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά διαφημιστική καμπάνια εμπορικού κέντρου.
Λίγο ακόμη και θα περιμένουμε κουπόνια, bonus cards και συλλογή πόντων για δωρεάν κυβικά νερού.
Και κάπου εδώ ξεκινά το μεγάλο ερώτημα.
Τι ακριβώς ισχύει τελικά;
Η ΔΕΥΑΚ χρειαζόταν πράγματι τεράστιες αυξήσεις για να επιβιώσει;
Ή ξαφνικά ανακαλύφθηκαν τεράστια περιθώρια εκπτώσεων χωρίς κανένα πρόβλημα βιωσιμότητας;
Διότι και τα δύο μαζί δύσκολα στέκονται.
Το ακόμη πιο εντυπωσιακό είναι ο τρόπος που παρουσιάζεται επικοινωνιακά η κατάσταση.
Η εικόνα που δημιουργείται μοιάζει περίπου με πολιτικό θεατρικό έργο, θερινής νυκτός.
Η «κακή ΔΕΥΑΚ» κάνει αυξήσεις.
Ο «καλός δήμαρχος» επεμβαίνει.
Και ως ανώτατος άρχων ανακοινώνει εκπτώσεις για να ανακουφίσει τον δημότη.
Σαν να πρόκειται για δύο διαφορετικούς κόσμους.
Μόνο που υπάρχει ένα μικρό πρόβλημα σε αυτό το σενάριο.
Η ΔΕΥΑΚ δεν είναι ανεξάρτητο κράτος.
Δε διοικείται από κάποιο μυστικό συμβούλιο σε άλλον πλανήτη.
Η διοίκησή της είναι πολιτικό όργανο από αιρετούς.
Οι αποφάσεις της εγκρίνονται πολιτικά από το Δ.Σ του Δήμου Καλαμάτας με εισήγηση της Δημοτικής Αρχής.
Οι αυξήσεις, οι μειώσεις και οι εκπτώσεις αποτελούν μέρος της ίδιας πολιτικής ευθύνης.
Άρα το ερώτημα δεν είναι ποιος “διορθώνει” ποιον.
Το πραγματικό ερώτημα είναι άλλο.
Ποια ήταν από την αρχή η πραγματική κοστολόγηση του νερού;
Πώς γίνεται μέσα σε λίγους μήνες να περνάμε από εικόνα οικονομικής ασφυξίας σε εκπτώσεις που φτάνουν μέχρι και το 70%;
Και αν βεβαίως, όπως ανακοινώθηκε, «στην πόλη της Καλαμάτας το κόστος παραμένει ουσιαστικά ίδιο με πριν», τότε γιατί παρουσιάστηκαν εξαρχής τόσο δραματικές αυξήσεις;
Η ύδρευση δεν είναι προϊόν προσφορών.
Δεν είναι «λευκή νύχτα».
Δεν είναι Black Friday.
Το νερό είναι δημόσιο κοινωνικό αγαθό και η τιμολόγησή του απαιτεί σοβαρότητα, σταθερότητα, επιστημονική τεκμηρίωση και ειλικρίνεια απέναντι στους πολίτες.
Οι δημότες δε ζητούν επικοινωνιακές διορθώσεις.
Δε ζητούν πολιτικούς “σωτήρες”.
Ζητούν καθαρούς κανόνες και πραγματική διαφάνεια.
Γιατί όταν η τιμολογιακή πολιτική αλλάζει τόσο δραματικά μέσα σε λίγους μήνες, το πρόβλημα δεν είναι μόνο οικονομικό και προσαρμογής σε επιταγές της ρυθμιστικής αρχής.
Είναι βαθιά θεσμικό.
Και τελικά, το μεγαλύτερο έλλειμμα δε βρίσκεται στους λογαριασμούς της ΔΕΥΑΚ.
Βρίσκεται στην ίδια την πολιτική της Δημοτικής Αρχής, που πηγάζει από τις ανακοινώσεις του δημάρχου.
«Το νερό δεν είναι προϊόν για να μπει σε καλάθι προσφορών, ούτε η διοίκηση μπορεί να λειτουργεί με πολιτικές λευκής νύχτας».
Είναι κοινωνικό αγαθό και μειώσεις πρέπει να γίνονται μόνο με εισοδηματικά κριτήρια.
Του Μιχαήλ Δ. Αντωνόπουλου
Γεωλόγου – γεωτεχνικού Περιβάλλοντος M.Sc., επιστημονικού συμβούλου περιβαλλοντικών και τεχνικών έργων, πρώην αντιπροέδρου ΓΕΩΤΕΕ Πελοποννήσου & Δυτικής Ελλάδος, προέδρου ΑΣ Καλαμάτας
