«Ύπουλος Σκατζόχοιρος»: «Μια ολόκληρη ταυτότητα γύρω από τη φωτιά, το outdoor cooking, τη φύση, την ελληνική πρώτη ύλη και την εμπειρία»

O Πάνος Γκ. μαγειρεύει έξω, αγαπάει τη Μεσσηνία και κλέβει το ενδιαφέρον με τα βίντεο που συνδυάζουν γαστρονομία και ταξίδια

Με το ιντριγκαδόρικο όνομα «Ύπουλος Σκατζόχοιρος», ο Πάνος συνδυάζει με τον μοναδικό δικό του τρόπο, απολαμβάνει και μας παρουσιάζει μέσα από σύντομα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κάποιες από τις αγαπημένες του ασχολίες: τα ταξίδια στη φύση και τη γαστρονομία. Το αποτέλεσμα είναι μια δημοφιλής εκπομπή outdoor cooking με αναγνωρίσιμη ταυτότητα του δημιουργού. Μέσα σε περίπου 30 δευτερόλεπτα περνάει από την οθόνη όλη η συνταγή, με το πρόσωπο του δημιουργού να μην εμφανίζεται ποτέ, αλλά φαίνεται να μαζεύει τα ξύλα, η φωτιά ανάβει και τα υλικά –με σαφή προτίμηση στο κρέας- πέφτουν από ψηλά στο τηγάνι ή την κατσαρόλα. Συχνά μετατρέπει έναν πεταμένο τενεκέ σε αυτοσχέδια κουζίνα, το πλάνο ανοίγει για να δώσει εικόνες από τις γύρω φυσικές ομορφιές. Μπορεί να είναι πάνω σε μια βάρκα, δίπλα από τη θάλασσα, από ένα ποτάμι ή από έναν καταρράχτη, πάνω στο βουνό, με χιόνι ή βροχή. Χωρίς μουσική και χωρίς διήγηση (οι λεπτομέρειες της συνταγής υπάρχουν σε συνοδευτικό κείμενο) μόνο οι ήχοι της φύσης, των κατσαρολικών, του φαγητού που μαγειρεύεται, της φωτιάς που καίει, των κυμάτων (εκπλήσσει το εύρος αυτών των ήχων). Άλλοτε ο «Ύπουλος Σκατζόχοιρος» μπορεί να παίρνει τα αυγά από το κοτέτσι, να ψαρεύει ένα ψάρι, ενώ δε διστάζει να επιδείξει μια ολόκληρη μοσχαροκεφαλή ή άλλα κεφάλια ζώων που στη συνέχεια μαγειρεύει -κι εδώ είναι το κομμάτι που διχάζει. Ο ίδιος έχει τη δική του εύλογη αιτιολόγηση, ασχέτως αν συμφωνεί ή όχι κανείς με αυτή την επιλογή. 

Η Μεσσηνία έχει ξεχωριστή θέση στα βίντεο του «Ύπουλου Σκατζόχοιρου», καθώς έχει τα στοιχεία που ζητά ο Πάνος, όπως είναι οι φυσικές ομορφιές, η γεωπολιτική ποικιλομορφία και οι μοναδικές πρώτες ύλες, ενώ υπάρχουν και σχέσεις ζωής που τον δένουν με τον τόπο μας. Ας μάθουμε περισσότερα από τον ίδιο για το όλο εγχείρημα και τα μελλοντικά του σχέδια… 

• 

• 

• 

-Πόσο χρόνο σού… τρώει ο «Ύπουλος Σκατζόχοιρος»; Πώς προέκυψε το όνομα;

Ο Ύπουλος Σκατζόχοιρος πλέον δεν είναι κάτι που κάνω στον ελεύθερο χρόνο μου. Είναι η βασική μου επαγγελματική δραστηριότητα και ο τρόπος με τον οποίο πλέον βιοπορίζομαι, μέσα από τη δημιουργία περιεχομένου και τις συνεργασίες με brands. Παράλληλα, συνεχίζω τα ιδιαίτερα μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας, τα οποία κάνω εδώ και πάρα πολλά χρόνια. Το όνομα προέκυψε περισσότερο σαν παιχνίδι. Ήθελα κάτι ελληνικό, ιδιαίτερο και λίγο… ύπουλο, με χιούμορ. Δεν ήθελα ένα ακόμη όνομα που να περιγράφει απλώς έναν μάγειρα ή ένα food account. Ο σκαντζόχοιρος μου ταίριαξε. Είναι ένα πλάσμα που συνδέεται με τη φύση, έχει κάτι άγριο, αλλά ταυτόχρονα και μια παιχνιδιάρικη πλευρά. Το «ύπουλος» προσθέτει αυτή την αίσθηση μυστηρίου και περιέργειας. Και στην πορεία το όνομα έγινε ολόκληρη ταυτότητα.

-Πότε ξεκίνησε το εγχείρημα του «Ύπουλου Σκατζόχοιρου» και πόσα βίντεο έχεις κάνει μέχρι τώρα;

Ξεκίνησε πριν από περίπου έξι χρόνια. Στην αρχή ήταν κάτι πολύ διαφορετικό από αυτό που είναι σήμερα. Ήταν περισσότερο μια προσωπική ανάγκη να δημιουργώ και να μοιράζομαι πράγματα που αγαπούσα. Στην πορεία εξελίχθηκε σε μια ολόκληρη ταυτότητα γύρω από τη φωτιά, το outdoor cooking, τη φύση, την ελληνική πρώτη ύλη και την εμπειρία. Έχουν πλέον δημιουργηθεί εκατοντάδες βίντεο. Δεν κρατάω έναν ακριβή αριθμό, γιατί για μένα μεγαλύτερη σημασία έχει ότι κάθε βίντεο είναι και μια διαφορετική μικρή ιστορία.

-Πόσα μέρη έχεις επισκεφτεί και σε τι διαφορετικά μέρη έχεις μαγειρέψει;

Έχω βρεθεί σε πραγματικά πολύ διαφορετικά περιβάλλοντα. Σε ποτάμια, παραλίες, βουνά, ελαιώνες, δάση, χωράφια, camping, δίπλα στη θάλασσα, αλλά και σε σημεία όπου η πρόσβαση και οι συνθήκες κάνουν το μαγείρεμα μια μικρή περιπέτεια. Έχω κάνει γυρίσματα και στο εξωτερικό, στην Ιταλία και την Τουρκία. Δε θα μπορούσα, όμως, να σου πω έναν ακριβή αριθμό τόπων. Και ίσως να μην έχει και τόση σημασία. Δε θέλω να αντιμετωπίζω τους προορισμούς σαν μια λίστα που πρέπει να συμπληρώσω. Με ενδιαφέρει κάθε μέρος να μου δίνει κάτι διαφορετικό: ένα τοπίο, έναν άνθρωπο, μια πρώτη ύλη, μια παράδοση, μια ιστορία.

-Ποια είναι η σχέση σου με τη μαγειρική; 

Η μαγειρική υπήρχε πάντα στη ζωή μου, αλλά δεν ξεκίνησα με τη λογική ότι θέλω να γίνω επαγγελματίας chef. Αυτό που με τράβηξε ήταν η μαγειρική έξω από την κουζίνα. Η φωτιά, ο καπνός, το ξύλο, το μαντέμι, το ψήσιμο στην ύπαιθρο και κυρίως η αίσθηση ότι μπορείς να πάρεις λίγα πράγματα και να δημιουργήσεις μια ολόκληρη εμπειρία. Εκεί βρήκα κάτι που με εξέφραζε πραγματικά.

-Τι έχει αλλάξει από το ξεκίνημα και ποιο είναι το ιδανικό σου ως εξέλιξη του project;

Είναι σχεδόν άλλο πράγμα. Στην αρχή υπήρχε το «πάμε να μαγειρέψουμε κάπου έξω». Σήμερα υπάρχει μια ολόκληρη φιλοσοφία πίσω από αυτό. Δε με ενδιαφέρει πλέον μόνο η συνταγή. Με ενδιαφέρουν ο τόπος, η πρώτη ύλη, η φωτιά, οι άνθρωποι, η διαδρομή μέχρι να φτάσει το φαγητό στο πιάτο. Η ιδανική εξέλιξη για μένα είναι να μεγαλώσει το project χωρίς να χάσει την αυθεντικότητά του. Να ταξιδέψει περισσότερο, να γνωρίσει περισσότερους ανθρώπους και παραγωγούς, να αναδείξει ελληνικές πρώτες ύλες και τόπους και, κάποια στιγμή, να δημιουργηθούν πραγματικές εμπειρίες γύρω από τη φωτιά και το outdoor cooking.

-Πόσο δύσκολο είναι να μαγειρεύεις στην ύπαιθρο με πρόχειρα μέσα; Για ποιο εύρημα είσαι ξεχωριστά ικανοποιημένος;

Είναι πολύ πιο δύσκολο απ’ όσο φαίνεται στην κάμερα. Ο αέρας μπορεί να σου αλλάξει ολόκληρο το ψήσιμο, όπως και η υγρασία, η θερμοκρασία ή η ίδια η φωτιά. Δεν έχεις πάντα τις ανέσεις μιας κουζίνας και πολλές φορές πρέπει να αυτοσχεδιάσεις. Αυτό, όμως, είναι και το ωραίο. Δε θέλω να παρουσιάζω ένα αποστειρωμένο, τέλειο σκηνικό. Θέλω αυτό που βλέπει κάποιος στην οθόνη να μπορεί πραγματικά να γίνει.

Είμαι ιδιαίτερα ικανοποιημένος που κατάφερα να δημιουργήσω μια δική μου αισθητική και έναν δικό μου τρόπο αφήγησης, που πλέον αναγνωρίζεται. Δεν είναι μόνο το φαγητό. Είναι η φωτιά, το τοπίο, ο ήχος, η πρώτη ύλη και η ιστορία πίσω από όλα αυτά.

-Τι σου αρέσει να μαγειρεύεις;

Οτιδήποτε μπορεί να σταθεί πάνω στη φωτιά. Κρέας, ψάρι, λαχανικά, ψωμί, πίτες, ζυμαρικά, ακόμη και γλυκά. Έχω όμως ιδιαίτερη αδυναμία στα απλά πράγματα. Μια καλή ντομάτα, ένα καλό ελαιόλαδο, ένα τυρί, ένα κομμάτι ψωμί και φωτιά μπορούν να δώσουν ένα αποτέλεσμα πολύ πιο ενδιαφέρον από μια περίπλοκη συνταγή. Όταν έχεις καλή πρώτη ύλη, δε χρειάζεται να την καλύψεις. Χρειάζεται να την αφήσεις να μιλήσει.

-Συμβαίνουν απρόοπτα; Μοιράσου μαζί μας μερικά.

Συνέχεια. Και μάλλον αυτά είναι που κάνουν κάθε γύρισμα διαφορετικό. Έχω βρεθεί να μαγειρεύω και να ανοίγουν ξαφνικά οι ουρανοί, με τη βροχή να μου χαλάει φωτιές και στήσιμο. Έχω συναντήσει άγρια ζώα στην ύπαιθρο, έχω ξεκινήσει ένα μαγείρεμα και στην πορεία να διαπιστώσω ότι μου λείπει κάποιο βασικό υλικό, ενώ έχει τύχει ακόμη και να αποκλειστώ από τα χιόνια. Το δύσκολο στην ύπαιθρο είναι ότι δεν έχεις μια κουζίνα δύο μέτρα μακριά σου για να διορθώσεις εύκολα ένα λάθος. Πρέπει να προσαρμοστείς σε αυτό που σου δίνει η φύση εκείνη τη στιγμή. Και τελικά πολλές φορές αυτά τα απρόοπτα δημιουργούν τις καλύτερες ιστορίες. Γιατί ο «Ύπουλος Σκατζόχοιρος» δεν είναι «πάμε να τραβήξουμε ένα τέλειο βίντεο». Είναι περισσότερο «πάμε να δούμε τι θα μας συμβεί σήμερα».

-Πώς σε αντιμετωπίζει ο κόσμος στα μέρη που πας και ποια είναι τα καλύτερα σχόλια που έχουν φτάσει σε σένα για τα βίντεο;

Το πιο ωραίο είναι όταν κάποιος μου λέει ότι είδε ένα μέρος μέσα από ένα βίντεό μου και αποφάσισε να το επισκεφθεί. Ειδικά όταν πρόκειται για μικρά χωριά, παραγωγούς ή περιοχές που δε βρίσκονται απαραίτητα στον τουριστικό χάρτη, αυτό έχει για μένα πολύ μεγαλύτερη αξία από ένα απλό «ωραίο φαγητό». Έχω, επίσης, ανθρώπους που μου λένε ότι πήραν μια ιδέα από ένα βίντεο και την έκαναν με την οικογένεια ή την παρέα τους. Εκεί καταλαβαίνω ότι το περιεχόμενο δεν έμεινε απλώς στην οθόνη. Πέρασε στην πραγματική ζωή.

-Υπάρχουν αρνητικές αντιδράσεις;

Φυσικά. Όταν κάνεις κάτι δημόσια, είναι αναπόφευκτο. Άλλος θα διαφωνήσει με αυτό που μαγειρεύεις, άλλος με τον τρόπο που το κάνεις, άλλος με το ότι μαγειρεύεις έξω. Δε με ενοχλεί ιδιαίτερα. Άλλωστε, αν δεν προκαλείς καμία αντίδραση, μάλλον δεν κάνεις και κάτι πολύ ενδιαφέρον.

-Μερικές… ωμές προσθήκες στα βίντεο, όπως η προβολή ενός κρανίου ζώου ή live από το ψάρεμα στο τηγάνι, τις θεωρείς απαραίτητες; Είναι σήμα κατατεθέν σου; Και συγκεντρώνουν περισσότερες αρνητικές ή θετικές αντιδράσεις;

Δεν τις θεωρώ απαραίτητες. Τις θεωρώ, όμως, μέρος της πραγματικότητας που θέλω να δείχνω. Η φύση δεν είναι μόνο ένα όμορφο background πίσω από ένα πιάτο. Έχει ζωή, θάνατο, τροφή, ψάρεμα, ζώα, φωτιά. Δε θέλω να παρουσιάζω μια αποστειρωμένη εκδοχή της φύσης μόνο και μόνο επειδή είναι πιο εύπεπτη για τα social media. Αν ψαρέψω ένα ψάρι και το μαγειρέψω, θέλω να μπορώ να δείξω και αυτή τη διαδικασία. Αν βρω ένα κρανίο ζώου στη φύση, μπορεί να το εντάξω στην αφήγηση. Δεν το κάνω για να σοκάρω. Το κάνω γιατί αποτελεί μέρος του κόσμου στον οποίο βρίσκομαι.

Φυσικά υπάρχουν αρνητικές αντιδράσεις. Υπάρχουν, όμως, και πολλοί άνθρωποι που μου λένε ότι ακριβώς αυτή η αυθεντικότητα είναι που τους αρέσει.

-Εκτός από τα βίντεο, τι άλλο κάνει ο «Ύπουλος Σκατζόχοιρος»;

Πλέον υπάρχει μια ολόκληρη επαγγελματική δραστηριότητα γύρω από τη δημιουργία περιεχομένου. Συνεργάζομαι με brands, δημιουργώ branded content, κάνω παραγωγές και συνεργασίες και παράλληλα συνεχίζω να χτίζω το δικό μου περιεχόμενο. Υπάρχει όμως και κάτι που θα ήθελα να αναπτύξω περισσότερο στο μέλλον: την εμπειρία γύρω από τη φωτιά και το φαγητό. Όχι απλώς να βλέπει κάποιος ένα βίντεο, αλλά να μπορεί κάποια στιγμή να ζήσει αυτή την εμπειρία από κοντά. 

-Στη Μεσσηνία ποια μέρη έχεις επισκεφθεί και πού αλλού σχεδιάζεις ή θέλεις να πας;

Έχω επισκεφθεί αρκετά διαφορετικά σημεία της Μεσσηνίας και έχω επιστρέψει πολλές φορές. Έχω κινηθεί από την παραθαλάσσια Μεσσηνία μέχρι την ενδοχώρα, τους ελαιώνες, τα ποτάμια, τα χωριά και τα σημεία όπου μπορείς να ανακαλύψεις την τοπική παραγωγή και γαστρονομία. Ενδεικτικά αγαπημένα μου οι καταρράκτες της Στενωσιάς, ένα κρυμμένο διαμάντι, ο Καλάμαρης, η σπηλιά στο Βασιλίτσι, το Πολυλίμνιο, τα Κάστρα Κορώνης, Μεθώνης, Καλαμάτας, Πύλου, η σπηλιά Νέστορος κ.λπ. 

Αυτό που θέλω περισσότερο είναι να συνεχίσω να φεύγω από τα προφανή. Να γνωρίσω μικρότερα χωριά, παραγωγούς, ανθρώπους, προϊόντα και τοπικές ιστορίες που ίσως δεν έχουν την προβολή που τους αξίζει. Έχω ήδη δημιουργήσει αρκετό περιεχόμενο από τη Μεσσηνία, αλλά αισθάνομαι ότι έχω δει μόνο ένα μέρος από αυτά που μπορεί να μου δώσει.

-Τι σε κέρδισε στη Μεσσηνία;

Η Μεσσηνία έχει κάτι που ταιριάζει απόλυτα στον «Ύπουλο Σκατζόχοιρο». Έχει θάλασσα, βουνό, ελαιώνες, ποτάμια, παραγωγή και εξαιρετική πρώτη ύλη. Αλλά πάνω απ’ όλα έχει ιστορίες. Μπορείς το πρωί να βρίσκεσαι σε έναν ελαιώνα, μετά σε ένα ποτάμι και το απόγευμα δίπλα στη θάλασσα. Και όλα αυτά να μπορούν να συνδεθούν μέσα από ένα πιάτο. Έχω επιστρέψει πολλές φορές, γιατί κάθε φορά υπάρχει κάτι διαφορετικό να ανακαλύψω. Δεν τη βλέπω απλώς ως έναν ακόμη προορισμό για γύρισμα. Έχει γίνει ένας τόπος στον οποίο θέλω να επιστρέφω.

-Ποια είναι τα επόμενα σχέδιά σου;

Να ταξιδέψω περισσότερο και να συνεχίσω να εξελίσσω το περιεχόμενο χωρίς να χάσω αυτό που το έκανε να ξεχωρίσει. Θέλω να πάω σε περισσότερα μέρη της Ελλάδας, να γνωρίσω ανθρώπους που παράγουν εξαιρετικά προϊόντα, να αναδείξω περισσότερο την ελληνική ύπαιθρο και να δημιουργήσω μεγαλύτερες εμπειρίες γύρω από τη φωτιά και το φαγητό.

Θέλω ο «Ύπουλος Σκατζόχοιρος» να συνεχίσει να μεγαλώνει, αλλά όχι απλώς σε αριθμούς. Να μεγαλώνει σε ιστορίες, εμπειρίες και ανθρώπους που γνωρίζω στον δρόμο. Και φυσικά, η Μεσσηνία έχει ακόμη πολλά επεισόδια να δώσει.

-Πες μας μια – δύο πρωτότυπες και εύκολα εφαρμόσιμες συνταγές και μερικά έξυπνα tips από τις μαγειρικές που κάνεις;

Ένα από τα πιο εύκολα πράγματα που μπορεί να κάνει κάποιος είναι να πάρει ώριμες ντομάτες, καλό ελαιόλαδο, αλάτι και ψωμί και να τα ψήσει πάνω στη φωτιά. Η θερμότητα και το κάπνισμα αλλάζουν τελείως τη γεύση της ντομάτας. Ένα άλλο αγαπημένο μου είναι το καρπούζι με φέτα, αλλά λίγο διαφορετικά. Το καρπούζι μπορεί να περάσει για λίγο από τη σχάρα, ώστε να πάρει καπνιστή γεύση, και μετά να συνδυαστεί με καλή φέτα, ελαιόλαδο και λίγη οξύτητα από λεμόνι.

Όσο για τα tips, το σημαντικότερο είναι να μη φοβάσαι τη φωτιά. Δε χρειάζεται να ψήνεις πάντα πάνω από τις φλόγες. Η σωστή θερμοκρασία και η υπομονή είναι πολύ πιο σημαντικές από το να βλέπεις μεγάλες φλόγες. Και κάτι ακόμη που θεωρώ βασικό: όταν έχεις καλή πρώτη ύλη, μην την πνίγεις. Άφησέ την να μιλήσει.

Λίγα λόγια για τον Πάνο Γκ. και τον «Ύπουλο Σκατζόχοιρο»…

• 

• 

Ο Πάνος Γκ. γεννήθηκε και μεγάλωσε στο κέντρο της Αθήνας. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και για πάρα πολλά χρόνια ασχολείται με ιδιαίτερα μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας, δραστηριότητα που συνεχίζει μέχρι σήμερα. Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια έχει μετατρέψει τη δημιουργία περιεχομένου στην κύρια επαγγελματική του δραστηριότητα, μέσα από τον «Ύπουλο Σκατζόχοιρο», ένα project που συνδυάζει outdoor cooking, φωτιά, φύση, ταξίδια και ελληνική γαστρονομία.

Ο «Ύπουλος Σκατζόχοιρος» ξεκίνησε πριν από περίπου έξι χρόνια και στην πορεία εξελίχθηκε σε μια ξεχωριστή ταυτότητα γύρω από τη μαγειρική στη φύση, τη φωτιά και την ανάδειξη της ελληνικής πρώτης ύλης. Έχει δημιουργήσει εκατοντάδες βίντεο, έχοντας μαγειρέψει σε ποτάμια, παραλίες, βουνά, ελαιώνες, δάση και άλλα διαφορετικά τοπία της Ελλάδας, αλλά και στο εξωτερικό, στην Ιταλία και την Τουρκία.

Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του project είναι ότι δεν εμφανίζει ποτέ το πρόσωπό του στα βίντεο. Η ανωνυμία αποτελεί συνειδητή επιλογή και μέρος της ταυτότητας του «Ύπουλου Σκατζόχοιρου», ώστε πρωταγωνιστές να παραμένουν η φωτιά, το φαγητό, η φύση, ο τόπος, οι άνθρωποι και η ιστορία πίσω από κάθε γεύση.

Μοιράζει τον χρόνο του ανάμεσα στην Αθήνα και στα ανατολικά παραθαλάσσια προάστια, ενώ μεγάλο μέρος της δουλειάς του τον οδηγεί στην ελληνική ύπαιθρο, αναζητώντας ιδιαίτερα τοπία, ανθρώπους, παραδόσεις και πρώτες ύλες.

Της Χριστίνας Ελευθεράκη