Ενίσχυση 60% – 80%, αλλά είναι «λίγα τα λεφτά»
Έρχεται πρόσκληση για ιδιωτικά έργα, ακόμα και μέσα στον Απρίλιο. Προβλέπονται υψηλές ενισχύσεις έως και 80%, αλλά η προβλεπόμενη δημόσια ενίσχυση ανά δράση, τα «λεφτά», είναι λίγη.
Στη δημοφιλέστερη δράση του Τουρισμού, νέες επιχειρήσεις / ιδρύσεις προβλέπονται μόνο στις χαρακτηρισμένες [Οδηγία 81/645/ΕΟΚ] ορεινές Δημοτικές Κοινότητες της Μεσσηνίας – Περιοχής Παρέμβασης, ενώ δεν υπάρχει ο περιορισμός για τις υφιστάμενες επιχειρήσεις. Οι ορεινές Δημοτικές Κοινότητες είναι αυτές που περιλαμβάνονται στην Οδηγία 81/645/ΕΟΚ [π.χ. η Καρδαμύλη ορίζεται ορεινή] και όχι όσες… αντιλαμβάνεται κανείς ως ορεινές. Η ύπαρξη οικοδομικής άδειας αποτελεί κριτήριο επιλεξιμότητας για τις πράξεις που αφορούν σε ιδρύσεις καταλυμάτων – υποδομών διανυκτέρευσης επισκεπτών
Η ενίσχυση ανέρχεται σε 60% και για το Δήμο Οιχαλίας μπορεί να φθάσει και σε 65%. Ο συνολικός προϋπολογισμός της δράσης ανέρχεται σε 1.500.000 ευρώ, με Δημόσια Δαπάνη – Επιδότηση 900.000 ευρώ.
ΕΝΑ ΣΤΟΧΕΥΜΕΝΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Το νέο τοπικό πρόγραμμα LEADER Μεσσηνίας, που υλοποιείται από την ΟΤΔ Μεσσηνίας – Αναπτυξιακή Μεσσηνίας Α.Ε., αποτελεί ένα από τα βασικά χρηματοδοτικά εργαλεία για μικρές και μεσαίες ιδιωτικές επενδύσεις στην ύπαιθρο. Στόχος του είναι να στηρίξει επιχειρηματικά σχέδια που ενισχύουν την παραγωγή, την τοπική μεταποίηση, τον τουρισμό, τις υπηρεσίες και την πράσινη αναβάθμιση, με τρόπο που να αφήνει πραγματικό αποτύπωμα στην οικονομία της Μεσσηνίας.
Το ιδιωτικό σκέλος του προγράμματος εντάσσεται στην κατηγορία «ΕΝΔΥΝΑΜΩΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ» και διαθέτει συνολικό προϋπολογισμό 3.189.583,33 ευρώ. Από αυτό το ποσό, η δημόσια δαπάνη ανέρχεται σε 1.940.000 ευρώ, ενώ η ίδια συμμετοχή σε 1.249.583,33 ευρώ. Πρόκειται ουσιαστικά για το βασικό “πακέτο” από το οποίο θα χρηματοδοτηθούν οι ιδιωτικές δράσεις του νέου LEADER στη Μεσσηνία.
ΟΙ ΒΑΣΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΝΙΣΧΥΟΝΤΑΙ
ΔΡΑΣΗ 1.1 (ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΜΕΤΑΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ)
Η πρώτη δράση αφορά επενδύσεις μεταποίησης και τυποποίησης γεωργικών προϊόντων. Εδώ εντάσσονται επενδυτικά σχέδια που βελτιώνουν την παραγωγή, ενισχύουν την ποιότητα, αναβαθμίζουν τον εξοπλισμό και προσθέτουν αξία στα τοπικά προϊόντα. Ο συνολικός προϋπολογισμός της δράσης είναι 825.000 ευρώ, με δημόσια δαπάνη 495.000 ευρώ. Το βασικό ποσοστό ενίσχυσης κινείται στο 60%, ενώ το ανώτατο συνολικό κόστος ανά επένδυση μπορεί να φθάσει έως 400.000 ευρώ.
ΔΡΑΣΗ 1.2 (ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΜΕΤΑΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΗ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ)
Η δράση 1.2 καλύπτει μονάδες που παράγουν μη γεωργικά προϊόντα από γεωργικές πρώτες ύλες. Αφορά επενδύσεις που οδηγούν σε νέα προϊόντα με μεγαλύτερη εμπορική αξία και ισχυρότερη παρουσία στην αγορά. Ο προϋπολογισμός της φθάνει τα 200.000 ευρώ, με δημόσια δαπάνη 120.000 ευρώ και βασική ενίσχυση 60%. Το ανώτατο συνολικό κόστος ανά σχέδιο μπορεί να φτάσει έως 300.000 ευρώ.
ΔΡΑΣΗ 1.4 (ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ ΤΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΙΑΣ, ΧΕΙΡΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΙΔΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ 1Η ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗ)
Η δράση αυτή αφορά μικρές παραγωγικές μονάδες, βιοτεχνίες και χειροτεχνικές δραστηριότητες. Μπορεί να περιλάβει από εργαστήρια τροφίμων και ποτών μέχρι επιχειρήσεις λαϊκής τέχνης και επεξεργασίας ξύλου, μετάλλου, πέτρας, γυαλιού ή άλλων υλικών. Ο συνολικός προϋπολογισμός είναι 200.000 ευρώ, η δημόσια δαπάνη 120.000 ευρώ και το βασικό ποσοστό ενίσχυσης 60%. Για το Δήμο Οιχαλίας, το ποσοστό μπορεί να ανέλθει σε 65% για πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις.
ΔΡΑΣΗ 1.5 (ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΥ)
Η μεγαλύτερη και πιο ελκυστική δράση του ιδιωτικού σκέλους είναι ο τουρισμός. Η δράση 1.5 διαθέτει συνολικό προϋπολογισμό 1.500.000 ευρώ, με δημόσια δαπάνη 900.000 ευρώ και βασική ένταση ενίσχυσης 60%. Και εδώ, για το Δήμο Οιχαλίας, το ποσοστό μπορεί να φθάσει στο 65% για πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις.
Η δράση καλύπτει ιδρύσεις, εκσυγχρονισμούς, επεκτάσεις και μετεγκαταστάσεις με ταυτόχρονο εκσυγχρονισμό επιχειρήσεων του τουριστικού κλάδου. Στο πεδίο αυτό εντάσσονται τουριστικά καταλύματα, επιχειρήσεις εστίασης, δραστηριότητες θεματικού ή εναλλακτικού τουρισμού, χώροι προβολής τοπικών προϊόντων και επιχειρήσεις που ενισχύουν το ποιοτικό τουριστικό αποτύπωμα της Μεσσηνίας.
ΔΡΑΣΗ 1.6 (ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ)
Η δράση 1.6 αφορά επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών που καλύπτουν ανάγκες της τοπικής κοινωνίας και οικονομίας. Μπορεί να περιλάβει υπηρεσίες υγείας, εκπαίδευσης, δημιουργικής απασχόλησης, άσκησης και φροντίδας. Ο συνολικός προϋπολογισμός της είναι 333.333,33 ευρώ, με δημόσια δαπάνη 200.000 ευρώ και βασικό ποσοστό ενίσχυσης 60%. Στο Δήμο Οιχαλίας μπορεί να φθάσει επίσης στο 65% για πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις.
ΔΡΑΣΗ 1.7 (ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΝΕΡΟΥ, ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΒΙΟ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΚΥΚΛΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ)
Η δράση 1.7 είναι η πιο «πράσινη» από όλες. Ο συνολικός της προϋπολογισμός είναι 131.250 ευρώ, η δημόσια δαπάνη 105.000 ευρώ και το ποσοστό ενίσχυσης φθάνει στο 80%. Αφορά επιχειρήσεις που θέλουν να μειώσουν το ενεργειακό και περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα με επενδύσεις σε εξοικονόμηση ενέργειας και νερού, ανανεώσιμες πηγές, έξυπνα συστήματα παρακολούθησης και λύσεις κυκλικής οικονομίας.
ΟΙ ΕΠΙΛΕΞΙΜΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ
Στις ιδιωτικές δράσεις υπάρχει ένας κοινός βασικός κορμός επιλέξιμων δαπανών. Σε αυτόν περιλαμβάνονται η αγορά οικοπέδου όπου επιτρέπεται, οι κτηριακές εργασίες, οι διαμορφώσεις περιβάλλοντος χώρου, οι συνδέσεις με δίκτυα, η αγορά και εγκατάσταση εξοπλισμού, το λογισμικό, οι πιστοποιήσεις, οι δαπάνες προβολής και οι αμοιβές μελετητών και συμβούλων.
Στις δράσεις μεταποίησης και βιοτεχνίας μπορούν επίσης να ενισχυθούν χώροι προβολής ή γευσιγνωσίας και ο αντίστοιχος εξοπλισμός τους. Στη δράση 1.7 οι δαπάνες πρέπει να συνδέονται άμεσα με την εξοικονόμηση πόρων και την πράσινη μετάβαση, ώστε η επένδυση να έχει πραγματικό περιβαλλοντικό χαρακτήρα.
Η ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΘΕΛΕΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ
Η τουριστική δράση είναι η πιο δημοφιλής, αλλά και εκείνη που δημιουργεί τις περισσότερες παρανοήσεις. Το βασικό σημείο είναι ότι το πρόγραμμα δεν αντιμετωπίζει όλες τις τουριστικές επενδύσεις με τον ίδιο τρόπο:
Α. Για ΝΕΕΣ τουριστικές επιχειρήσεις, η ΙΔΡΥΣΗ ΝΕΩΝ ΥΠΟΔΟΜΩΝ διανυκτέρευσης είναι επιλέξιμη ΜΟΝΟ ΣΤΙΣ ΟΡΕΙΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ / ΔΗΜΟΙΤΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ της περιοχής παρέμβασης. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι ένα νέο κατάλυμα δε θεωρείται αυτομάτως επιλέξιμο επειδή απλώς βρίσκεται στη Μεσσηνία. Πρέπει πρώτα να αποδειχθεί ότι η τοποθεσία του βρίσκεται σε ορεινή περιοχή του LEADER Μεσσηνίας.
Β. Αντίθετα, η ΙΔΡΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΣΤΙΑΣΗΣ και η ίδρυση λοιπών τουριστικών δραστηριοτήτων μπορούν να είναι επιλέξιμες ΣΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ. Αυτό δίνει μεγαλύτερο περιθώριο κινήσεων για όσους σχεδιάζουν επένδυση στην εστίαση, στο θεματικό τουρισμό ή σε άλλες συμπληρωματικές τουριστικές υπηρεσίες.
Γ. Για ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΕΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ, το πλαίσιο είναι σαφώς πιο ανοιχτό. Ο εκσυγχρονισμός υφιστάμενων καταλυμάτων είναι επιλέξιμος σε όλη την περιοχή παρέμβασης, όπως και ο εκσυγχρονισμός επιχειρήσεων εστίασης ή άλλων τουριστικών μονάδων. Με απλά λόγια, το πρόγραμμα δίνει σαφή έμφαση στη βελτίωση και ποιοτική αναβάθμιση του ήδη υπάρχοντος τουριστικού προϊόντος.
Δ. ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗ ΑΔΕΙΑ. Η ύπαρξη οικοδομικής άδειας αποτελεί κριτήριο επιλεξιμότητας για τις πράξεις που αφορούν σε ιδρύσεις καταλυμάτων – υποδομών διανυκτέρευσης επισκεπτών.
ΟΡΕΙΝΕΣ ΚΑΙ ΜΗ ΟΡΕΙΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ
Η διάκριση μεταξύ ορεινών και μη ορεινών περιοχών είναι καθοριστική στον τουρισμό. Στις ορεινές περιοχές μπορεί να ενταχθεί ίδρυση νέου καταλύματος. Στις μη ορεινές περιοχές, αυτή η δυνατότητα δεν υπάρχει, όμως παραμένουν επιλέξιμα ο εκσυγχρονισμός υφιστάμενων καταλυμάτων, η εστίαση και οι λοιπές τουριστικές επιχειρήσεις.
Αυτό σημαίνει ότι κάθε ενδιαφερόμενος επενδυτής πρέπει πρώτα να απαντήσει σε τέσσερα βασικά ερωτήματα: 1. η επένδυσή του αφορά νέα ή υφιστάμενη επιχείρηση; 2. η θέση της επένδυσης είναι ορεινή ή μη ορεινή; 3. Διαθέτει Οικοδομική Άδεια; 4. Διαθέτει την ίδια συμμετοχή;
Από εκεί και πέρα, κρίνεται η πραγματική δυνατότητα ένταξης και εάν «αξίζει» να επιχειρήσει την υποβολή φακέλου.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Το LEADER Μεσσηνίας για ιδιωτικές επενδύσεις δεν είναι ένα πρόγραμμα γενικής επιδότησης, αλλά ένα στοχευμένο εργαλείο με σαφή αναπτυξιακή λογική. Οι βασικές κατηγορίες που χρηματοδοτούνται είναι η μεταποίηση, η βιοτεχνία, ο τουρισμός, οι υπηρεσίες και οι πράσινες επενδύσεις.
Το βασικό ποσοστό ενίσχυσης στις περισσότερες δράσεις είναι 60%, στο Δήμο Οιχαλίας μπορεί να φθάσει 65% για πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις, ενώ στη δράση 1.7 φθάνει στο 80%.
Στον τουρισμό ειδικά, το μήνυμα είναι απολύτως καθαρό: νέα καταλύματα μόνο σε ορεινές περιοχές, εκσυγχρονισμός υφιστάμενων μονάδων σε όλη την περιοχή παρέμβασης και ευρύτερο πεδίο για εστίαση και λοιπές τουριστικές δραστηριότητες. Για όποιον σχεδιάζει επένδυση, το κρίσιμο δεν είναι μόνο το ποσοστό επιδότησης, αλλά αν το σχέδιό του ταιριάζει ακριβώς στη σωστή δράση και στους σωστούς όρους επιλεξιμότητας.
Παναγιώτης Ξεροβάσιλας
Οικονομολόγος – Σύμβουλος επενδύσεων και επιχειρήσεων
