Παιδικά Χωριά SOS: Φόβοι για έξαρση της οικογενειακής βίας στις μέρες της καραντίνας


Πρότυπα για όλη την Ελλάδα τα Κέντρα Στήριξης της Καλαμάτας

Τα Κέντρα Στήριξης των Παιδικών Χωριών SOS στην Καλαμάτα αποτελούν αδιαμφισβήτητα δύο σπουδαίες δομές, κάτι που φαίνεται και από τον αριθμό των ατόμων που έχουν απευθυνθεί σε αυτά.

Στην Καλαμάτα η εμφάνιση των SOS έγινε πριν από 11 χρόνια με το Κέντρο Στήριξης Παιδιού και Οικογένειας,  ενώ πριν από 4 χρόνια ξεκίνησε τη λειτουργία του και το Κέντρο Επαγγελματικής και Οικογενειακής Υποστήριξης.  Έκτοτε δυναμώθηκαν περαιτέρω και αγκαλιάστηκαν ακόμα περισσότερο από την τοπική κοινωνία, ενώ βρήκαν βοήθεια άτομα που την είχαν ανάγκη.

Το «Θάρρος» μίλησε με τον κ. Στέργιο Σιφνιό, διευθυντή κοινωνικής εργασίας και υπεύθυνο για τα προγράμματα της Πελοποννήσου των Παιδικών Χωριών SOS, ο οποίος αναφέρθηκε στην κατάσταση που επικρατεί στις μέρες του κορωνοϊού, αλλά και γενικότερα στα Παιδικά Χωριά SOS.

Ο μεγαλύτερος φόβος του, όπως σχολίασε, είναι η αύξηση της ενδοοικογενειακής βίας, με τα πρώτα σημάδια να είναι εμφανή.

Όσα ενδιαφέροντα μας είπε ακολουθούν:

Τα προβλήματα των Παιδικών Χωριών SOS στις μέρες του κορωνοϊού
«Η κατάσταση είναι πολύ δύσκολη και χωρίζεται σε δύο επίπεδα. Το πρώτο επίπεδο έχει να κάνει με την προστασία των παιδιών που φιλοξενούνται στα 4 Παιδικά Χωριά σε όλη τη χώρα, όπως και των βρεφών που φιλοξενούνται στον ξενώνα στο Μαρούσι. Μετά τον πρώτο “πανικό” οι χώροι αυτοί “σφραγίστηκαν” και έτσι τα παιδιά, αλλά και οι άνθρωποι που ζουν μαζί τους, νιώθουν πιο ασφαλείς, αφού δεν εισέρχεται κανείς, παρά μόνο εξουσιοδοτημένα άτομα.

Παράλληλα, οι παραπάνω χώροι είναι μεγάλοι και έτσι τα παιδιά έχουν τη δυνατότητα να παίξουν, οπότε κατά κάποιον τρόπο είναι πιο ασφαλή και ήρεμα. Σε αυτό έχει συμβάλει ότι τα Παιδικά Χωριά έχουν ανθρώπινο δυναμικό εξειδικευμένο.

Το δεύτερο επίπεδο που καλέστηκαν να λύσουν στα SOS ήταν μια δυναμική κατάσταση και έχει να κάνει με την αντιμετώπιση των οικογενειών που υποστηρίζονται, όπως στην Καλαμάτα που έχουμε τα δύο Κέντρα και υποστηρίζουν οικογένειες που αντιμετωπίζουν σοβαρά θέματα, είτε οικονομικά είτε κοινωνικά, και γενικά άλλα θέματα, όπου υπάρχει ανάγκη να τους στηρίξουμε ψυχολογικά ή συμβουλευτικά με διάφορες θεραπείες.

Το συγκεκριμένο ζήτημα, λοιπόν, το αντιμετωπίζουμε προς το παρόν με τα Κέντρα να είναι κλειστά, αλλά με την εθελοντική υποστήριξη των ειδικών μας μέσα από διάφορες τεχνικές, όπως οι τηλεδιασκέψεις ή τα τηλέφωνα. Έτσι, υπάρχει η καθημερινή επαφή ώστε αυτοί οι άνθρωποι να μη νιώσουν απομονωμένοι, κάτι που σε αυτή τη φάση είναι πάρα πολύ σημαντικό.

Ένα ακόμα κομμάτι που είναι πάρα πολύ δύσκολο και θα συνεχιστεί, έχει να κάνει με το πρόβλημα της οικογενειακής βίας. Αυτή την περίοδο υπάρχει εγκλεισμός και έτσι μητέρες και παιδιά ζουν μαζί με πιθανόν κακοποιητικό πατέρα ή σύζυγο. Αυτό δημιουργεί πάρα πολλά προβλήματα και αυτές οι γυναίκες, που μάλιστα κάποιες είναι περιστατικά που έχουν ήδη απευθυνθεί σε εμάς, δυσκολεύονται πάρα πολύ να έρθουν σε επαφή μαζί μας, καθώς μέσω τηλεφώνου είναι δύσκολο σε ένα χώρο που υπάρχει και ο κακοποιητικός σύζυγος».

Έξαρση
«Αυτή την περίοδο γενικά στην Ελλάδα υπάρχει μια έξαρση της οικογενειακής βίας. Μη φανερά περιστατικά οικογενειακής βίας που υπήρχαν τώρα βγαίνουν στην επιφάνεια πολύ πιο εύκολα, όπως ακόμα και λανθάνουσες παθολογίες, λόγω της καραντίνας και του εγκλεισμού.

Με τη λήξη αυτής της ιστορίας θα έχουμε να αντιμετωπίσουμε και να υποστηρίξουμε πάρα πολλά θέματα ψυχολογικού τύπου και κοινωνικών προβλημάτων, πέραν των οικονομικών».

Φόβος
«Το θέμα αυτό είναι τεράστιο και δεν είναι καθόλου απλό. Έχει να κάνει με την ασφάλεια των ανθρώπων, με το φόβο τους, με το ότι τα πιο αδύναμα μέλη μιας οικογένειας (παιδιά και μητέρες) δυσκολεύονται πάρα πολύ, αφού τα κυριεύει μια τεράστια ανασφάλεια για το τι θα κάνουν αν σηκωθούν να φύγουν από το σπίτι. Ακόμα έχει να κάνει με την έλλειψη δομών που μπορούν να φιλοξενήσουν και να υποστηρίξουν αυτές τις οικογένειες.

Στην Καλαμάτα υπάρχει συμβουλευτικός σταθμός για μια κακοποιημένη γυναίκα, όμως δεν υπάρχει ξενώνας. Ωστόσο, έχει σημασία να φύγει και από το κακοποιητικό περιβάλλον, αφού αν παραμείνει σε αυτό, δεν μπορούν να γίνουν και πολλά πράγματα.

Τα SOS αντιμετωπίζουν κάποιες τέτοιες περιπτώσεις, αλλά φοβάμαι ότι έπειτα από αυτή την κατάσταση, θα υπάρχουν αρκετά προβλήματα».    

Η βοήθεια των SOS από το κράτος και το οικονομικό πρόβλημα
«Όσον αφορά στη βοήθεια των Παιδικών Χωριών SOS από το κράτος, δεν υπάρχει καμία οικονομική στήριξη. Εδώ υπάρχει κι ένα μεγάλο πρόβλημα που έχει προκύψει και έχει να κάνει με το οικονομικό πρόβλημα. Κι αυτό, γιατί τα SOS, όπως και οι περισσότερες ανάλογες προσπάθειες, δεν έχουν κρατική στήριξη και βασίζονται αποκλειστικά στους δωρητές και σε κάποια ιδρύματα, όπως στην Καλαμάτα στο Ίδρυμα Κωνσταντακόπουλου και στην εταιρεία Καρέλιας.

Με αυτή την κατάσταση οι δωρεές των ανθρώπων έχουν σχεδόν μηδενιστεί, με τον κόσμο κλεισμένο στο σπίτι δύσκολα να κάνει μια δωρεά. Παράλληλα, οι εταιρείες είναι πολύ προσεκτικές για να υποστηρίξουν σε αυτή τη φάση τέτοιες προσπάθειες.

Να σημειώσω εδώ ότι το Ίδρυμα Νιάρχος έχει δώσει μια υπόσχεση ότι θα συνεχίσει την υποστήριξη, αλλά αυτό δεν αρκεί, αφού το οικονομικό πρόβλημα είναι πολύ μεγάλο.

Θα μου επιτρέψετε εδώ να ευχαριστήσω τους συνεργάτες μου, που δείχνουν τεράστια κατανόηση και συνεχίζουν να υποστηρίζουν τις οικογένειες και τα παιδιά, παρότι οικονομικά βρίσκονται όλοι σε δυσχερή θέση».

Τα Κέντρα της Καλαμάτας
«11 χρόνια λειτουργεί στην Καλαμάτα το Κέντρο Στήριξης Παιδιού και Οικογένειας,  ενώ το δεύτερο Κέντρο, αυτό της Επαγγελματικής και Οικογενειακής Υποστήριξης, σχεδόν 4 χρόνια. Η Καλαμάτα δεν ήταν απλά από τις πρώτες πόλεις που λειτούργησαν Κέντρα, αλλά ξεκίνησε η πρότυπη λειτουργία τους. Αποτέλεσε παράδειγμα λειτουργίας και για τις άλλες, σε δύο επίπεδα. Αρχικά στην Ομάδα Στήριξης που εθελοντικά λειτούργησε, ώστε να πάρει σάρκα και οστά αυτό το Κέντρο. Το δεύτερο κομμάτι έχει να κάνει με τον τρόπο που λειτουργούν τα Κέντρα Στήριξης, αφού αφετηρία είχαν σε μεγάλο βαθμό την Καλαμάτα. Είναι κέντρα ολιστικής αντιμετώπισης των οικογενειών, δηλαδή δεν είναι μόνο συμβουλευτική ή υλική βοήθεια  ή μόνο κάτι άλλο. Είναι όλες οι υπηρεσίες που έχουν να κάνουν με μια οικογένεια που δεν έχει πρόσβαση σε κρατικές δομές ή δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να πάει σε ιδιώτες. Έτσι όλες τις υπηρεσίες ψυχολογικής, καθώς και συμβουλευτικής βοήθειας, τις λαμβάνουν από τα Κέντρα, όπως και της εκπαιδευτικής υποστήριξης των παιδιών».

Τα σχέδια των Παιδικών Χωριών SOS για την Καλαμάτα
«Υπάρχουν σχέδια τόσο για τα Κέντρα όσο και σε σχέση με την κοινότητα, κι αυτό έχει να κάνει πολύ με τη διαθεσιμότητα και την ανοιχτή σκέψη των τοπικών υπηρεσιών, όπως, για παράδειγμα, του Δήμου.

Ο Δήμος Καλαμάτας έχει πολύ καλή συνεργασία με τα SOS και, μάλιστα, μας έχει παραχωρήσει χώρο, που από κοινού προσπαθούμε να επισκευάσουμε και να χρησιμοποιηθεί ως χώρος υπηρεσιών.

Οι σκέψεις και τα σχέδια, όμως, είναι πάρα πολλά και ειδικά λόγω της κατάστασης, αλλά και γενικότερα οι άνθρωποι των SOS είμαστε διατεθειμένοι και προσπαθούμε να έρθουμε σε επαφή με το Δήμο, προκειμένου να παρέχουμε υπηρεσίες, έστω με τηλεφωνική ψυχολογική υποστήριξη, σε οικογένειες που έχουν προβλήματα και χρειάζονται άμεση αντιμετώπιση.

Να σημειώσω εδώ ότι σε κάθε κρίση που συμβαίνει και στην Καλαμάτα, τα SOS θέλουν να είναι συμπαραστάτες, κι αυτό ο Δήμος πρέπει να το καταλάβει και να είναι ανοιχτός σε τέτοιου είδους συνεργασίες. Είναι προς βοήθεια, χωρίς οι ίδιοι να ζητάμε κάτι».

Τα κυριότερα ζητήματα που «φτάνουν» συνήθως στα Κέντρα της Καλαμάτας
«Τα συνηθέστερα περιστατικά με τα οποία οι άνθρωποι των SOS στα Κέντρα της Καλαμάτας έρχονται αντιμέτωποι, είναι κυρίως κοινωνικά και οικογενειακά προβλήματα.

Η πόλη στερείται δομών ψυχικής υγείας και υποστήριξης της οικογένειας, με τη μόνη δομή που υποστηρίζει οικογένειες που έχουν οικονομικά και όχι μόνο προβλήματα (αφού και οικογένειες μεσαίας τάξης έχουν ανάγκη από μια ολιστική αντιμετώπιση σε επίπεδο υπηρεσιών προς την οικογένεια) να είναι αυτή των Παιδικών Χωριών SOS.

Να συμπληρώσω ότι υπάρχει ένας αριθμός σχετικά μεγάλος οικογενειών που δεν έχουν άλλη πρόσβαση. Ως παράδειγμα να αναφέρω ότι, αν κάποια οικογένεια χρειάζεται ψυχολογική θεραπεία, δεν μπορεί να βρει κάποιον άλλο δημόσιο χώρο, αφού δεν υπάρχει. Οι δημόσιοι χώρο που υπάρχουν κάνουν μόνο διαγνώσεις αλλά όχι θεραπείες. 

Η Καλαμάτα έχει ανάγκες και θα έχει και άλλες, παρότι η πλειοψηφία των κατοίκων της, ακόμα και την περίοδο της οικονομικής κρίσης, δεν είχε τεράστια οικονομικά προβλήματα».

Μήνυμα
«Παρότι τα Κέντρα είναι κλειστά, ως φυσική παρουσία παραμένουν και στην Καλαμάτα. Είναι εδώ για να συνεχίσουν να προστατεύουν και να υποστηρίζουν όσο μπορούν τις οικογένειες και τα παιδιά, ενώ μόλις τελειώσει όλη αυτή η περιπέτεια και είμαστε όλοι καλά και υγιείς, θα επανέλθουν με περισσότερες δράσεις για να βοηθήσουν».

Του Παναγιώτη Μπαμπαρούτση