Αντίθετοι στην εξόρυξη λιγνίτη βουλευτές, αυτοδιοικητικοί και κάτοικοι
Ομόφωνα «όχι σε λιγνιτωρυχείο» είπε το Συμβούλιο Δημοτικής Κοινότητας Κυπαρισσίας σε ανοικτή συνεδρίασή του το βράδυ της Παρασκευής, παρουσία αιρετών της αυτοδιοίκησης, εκπροσώπων φορέων και κατοίκων.
Μοναδικό θέμα της συνεδρίασης ήταν η διατύπωση γνώμης επί της ΜΠΕ εκμετάλλευσης λιγνιτωρυχείου στη Δ.Ε. Κυπαρισσίας.
Στο ξεκίνημα αναγνώστηκαν από την πρόεδρο του Συμβουλίου Δ.Κ. Κυπαρισσίας, Μαρίκα Καραμπά, επιστολές του βουλευτή Μεσσηνίας της Ν.Δ. Περικλή Μαντά, και του προέδρου της Κ.Ο. «Νέα Αριστερά», βουλευτή Μεσσηνίας, Αλέξη Χαρίτση, με τις οποίες τάσσονται κατά της εκμετάλλευσης λιγνιτωρυχείου στη Δημοτική Ενότητα Κυπαρισσίας. Στην επιστολή του κ. Μαντά τονίζεται, μεταξύ άλλων, ότι «το ζήτημα που συζητάτε υπερβαίνει τα στενά όρια μιας διοικητικής διαδικασίας. Κι αυτό, διότι πρόκειται για μια βαθιά πολιτική και θεσμική επιλογή για το ποιο αναπτυξιακό μοντέλο επιθυμούμε για την Τριφυλία και τη Μεσσηνία του αύριο…[…] Η προσπάθεια δημιουργίας λιγνιτωρυχείου στην περιοχή μας δεν αποτελεί βήμα προόδου, που αγκαλιάζεται από την τοπική κοινωνία, αλλά ουσιαστικά αποτελεί μια οπισθοδρομική επιλογή σε ευθεία σύγκρουση με τη σύγχρονη πραγματικότητα…».
Στην επιστολή του κ. Χαρίτση τονίζεται μεταξύ άλλων: «Η δική μου θέση είναι ξεκάθαρη: Η Μεσσηνία δεν είναι η “πίσω αυλή” για ξεπερασμένες αναπτυξιακές επιλογές που ανακυκλώνουν περιβαλλοντικά αδιέξοδα και καταστρέφουν την προοπτική άλλων βιώσιμων παραγωγικών δραστηριοτήτων…[…] Η ανάπτυξη για τον τόπο μας δεν περνά μέσα από ορυχεία και εξορύξεις, αλλά μέσα από την προστασία της γης, τη στήριξη της αγροτικής παραγωγής και το σεβασμό στις επόμενες γενιές…[…] Καμία απόφαση δεν πρέπει να ληφθεί ερήμην και ενάντια στην τοπική κοινωνία…».
Η εκπρόσωπος των εκμεταλλευτών
Ακολούθως για τη νέα προσπάθεια ίδρυσης και εκμετάλλευσης λιγνιτωρυχείου (ορυχείου ενεργειακών ορυκτών) & συνοδών έργων (μονάδας θραύσης) σε έκταση 370 στρεμμάτων περίπου εντός της Οριστικής Παραχώρησης 70 Δ.Ε. Κυπαρισσίας Δήμου Τριφυλίας, συνολικής έκτασης 8.267 στρεμμάτων, μίλησε η εκπρόσωπος των εκμεταλλευτών, Μαρία Καραπάτη, η οικογένεια της οποίας δραστηριοποιείται επιχειρηματικά στην εξόρυξη λιγνίτη επί δεκαετίες σε διάφορες περιοχές της χώρας και λειτούργησε λιγνιτωρυχείο στην περιοχή της Κυπαρισσίας τη δεκαετία του 1980 και επί πολλά χρόνια.
Η κα Καραπάτη ανέφερε ότι, όπως διαπίστωσε από τις προηγούμενες μέρες, υπάρχει φόβος και ανησυχία στον κόσμο, αλλά οι πολίτες δε γνωρίζουν σχετικά με την ΜΠΕ και τη δραστηριότητα, προσθέτοντας ότι «εμείς έχουμε καταθέσει μια μελέτη. Βάσει σειράς υπουργείου θα ακολουθήσει μια διαδικασία ελέγχου από αρμόδιους φορείς, οι οποίοι θα πρέπει να γνωμοδοτήσουν, μαζί με αυτούς κι εσείς βεβαίως».
Αφού μίλησε για την πορεία της οικογένειάς της στα μεταλλεία, η οποία είναι γνωστή, είπε: «Ξαναζητάμε αυτή την ευκαιρία με συγκεκριμένους όρους, με συγκεκριμένες προϋποθέσεις» και αναφέρθηκε σε ένα δισέλιδο κείμενο που έχουν συντάξει με βασικά στοιχεία της μελέτης, το οποίο είναι στη διάθεση του καθενός για να ενημερωθεί, ενώ συμπλήρωσε ότι έχουν ήδη γνωμοδοτήσει θετικά, υπό όρους, η Αρχαιολογία και το Δασαρχείο, ζητώντας μια δίκαιη και σωστή στάση στο θέμα.
Ανέφερε, δε, ότι πρόκειται για μια μελέτη με συγκεκριμένη ποσότητα εξόρυξης ετησίως, με συγκεκριμένο τρόπο διαχείρισης που θα γίνει, συγκεκριμένο αριθμό μηχανημάτων, συγκεκριμένο αριθμό εργαζομένων και συγκεκριμένη διαδικασία, και πρόσθεσε πως ο φάκελος της ΜΠΕ θεωρήθηκε πλήρης από το υπουργείο και γι’ αυτό είναι σε διαβούλευση. «Αυτό που εμείς λέμε είναι ότι είναι ένα έργο πολύ μικρής κλίμακας σε όγκο, ως έργο στην πράξη…», τόνισε η κα Καραπάτη συμπληρώνοντας ότι θα συνεργαστεί με τον κ. Γιώργο Δημητρόπουλο, που καθόταν δίπλα της για να απαντήσει σχετικά με το έργο και τη διαδικασία, ενώ είπε ότι το μόνιμο προσωπικό θα είναι 4-5 άτομα, τα βασικά μηχανήματα είναι 4 και δεν υπάρχουν κινητές μονάδες.
Κατέληξε συναισθηματικά φορτισμένη λέγοντας: «Έχουμε μια άδεια, αυτή η άδεια είναι η επιχείρησή μας, είναι η δουλειά μας…».
Ο εκπρόσωπος των κατοίκων που αντιτίθενται στο λιγνιτωρυχείο
Παίρνοντας το λόγο, ο εκπρόσωπος των κατοίκων της ευρύτερης περιοχής Δ.Ε. Κυπαρισσίας, δικηγόρος Θανάσης Πετρόπουλος, σημείωσε πως η απόφαση του Συμβουλίου Δ.Κ., όπως και του Δημοτικού Συμβουλίου, αλλά και του Περιφερειακού Συμβουλίου, δεν είναι μόνο γνωμοδοτικού – συμβουλευτικού χαρακτήρα, όπως των υπηρεσιών, αλλά και ιερού χαρακτήρα, επειδή στο πλαίσιο της συνταγματικά κατοχυρωμένης αρχής της χρηστής διοίκησης, το υπουργείο, που είναι αρμόδιο για την αδειοδότηση πριν αποφασίσει για την έγκριση ή όχι της ΜΠΕ για το λιγνιτωρυχείο στην Κυπαρισσία, ζητάει να ακουστούν όλοι οι ενδιαφερόμενοι και εμπλεκόμενοι φορείς, αλλά κυρίως να ακουστούν οι τοπικές κοινωνίες.
Ο ίδιος είπε ότι δεν είναι οι κάτοικοι, αλλά και οι σύμβουλοι περιβαλλοντολόγοι για να απαντήσουν αν είναι σωστή ή όχι η ΜΠΕ αλλά απαντούν στο εάν επιθυμούν και εάν συμφωνούν με το λιγνιτωρυχείο και απαντούν «όχι». Το αρμόδιο τμήμα της Περιφέρειας θα κρίνει την ΜΠΕ, το Περιφερειακό Συμβούλιο θα γνωμοδοτήσει, αλλά και αυτό δε φτάνει, γιατί τελικά το υπουργείο θα αποφασίσει. Ξεκαθάρισε, δε, ότι «αγαπάμε την οικογένεια Καραπάτη, δικοί μας άνθρωποι είναι, αλλά εδώ η αγάπη για τον τόπο μας υπερτερεί της διαπροσωπικής αγάπης που έχουμε».
Ο κ. Πετρόπουλος θύμισε τις δύο ομόφωνα αρνητικές αποφάσεις του 2015, του Δημοτικού και του Περιφερειακού Συμβουλίου, και πως η απόφαση του Δ.Σ. Τριφυλίας έλεγε ότι αρνείται πλήρως την ίδρυση και λειτουργία λιγνιτωρυχείου στη Δ.Ε. Κυπαρισσίας, καθώς και οποιαδήποτε μελλοντική επένδυση αυτού του αντικειμένου στο Δήμο Τριφυλίας, τονίζοντας πως «πρέπει να υπάρχει μια συνέπεια και συνέχεια στο Δήμο».
Στη δε απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου η αντιπεριφερειάρχης Μεσσηνίας, Ελένη Αλειφέρη, ανέφερε ότι η λειτουργία λιγνιτωρυχείου στην Κυπαρισσία αντιβαίνει στο σχεδιασμό της Περιφέρειας Πελοποννήσου και της Δημοτικής Αρχής για την ανάπτυξη της περιοχής, που έχει σαφή προσανατολισμό στην αγροτική οικονομία και τον τουρισμό. Όμως, το αρμόδιο τμήμα της Περιφέρειας έλεγε ότι δεν μπορεί να γνωμοδοτήσει λόγω ελλείψεων, τις οποίες σημείωνε, της ΜΠΕ, «αφήνοντας ένα παραθυράκι και από εκεί προσπαθεί να ξαναμπεί η υπόθεση του λιγνιτωρυχείου».
Ο ίδιος τόνισε ότι και η νέα ΜΠΕ έχει σοβαρότατες ελλείψεις και ανακριβή στοιχεία και πως το Συμβούλιο Δ.Κ. Κυπαρισσίας πρέπει να πάρει απόφαση που να λέει ότι “δε θέλουμε λιγνιτωρυχείο γιατί στραγγαλίζει το μέλλον”, προσθέτοντας ότι «εάν κρίνουν λάθος οι αρμόδιες υπηρεσίες ή το υπουργείο, υπάρχει και το ΣτΕ που θα προσφύγουμε».
Σχετικά με την ΜΠΕ, έκανε λόγο για «παγίδες» περί της «μικρής εκμετάλλευσης» και αναφέρθηκε στις γεωγραφικές συντεταγμένες του χώρου που υπάρχουν στη σελίδα 6 για τα 370 στρέμματα εντός της Οριστικής Παραχώρησης 70 Νομού Μεσσηνίας, που είναι συνολικής έκτασης 8.267 στρεμμάτων, λέγοντας πως «με ένα “ναι” δε θα δώσουμε δικαίωμα σε μια μικρής κλίμακας εξόρυξη λιγνίτη, γιατί αν πάρει το “ναι”, μετά δεν μπορεί να αποκλειστεί ότι με μια ίδιου στυλ ΜΠΕ θα έρθουν και θα ζητήσουν άδεια εξόρυξης σε άλλο σημείο και σε άλλο σημείο…».
Ακολούθως, τόνισε ότι η λειτουργία λιγνιτωρυχείου στη Δ.Ε. Κυπαρισσίας έρχεται σε αντίθεση με το εγκεκριμένο Πλαίσιο Περιφερειακού Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης της Περιφέρειας Πελοποννήσου (ΦΕΚ Β΄ 1485/10-10-2003) και απαγορεύεται με την έγκριση αναθεώρησης του Περιφερειακού Χωροταξικού Πλαισίου της Περιφέρειας Πελοποννήσου και Περιβαλλοντική Έγκριση αυτού (ΦΕΚ Δ’ 186/10.04.2025), απειλεί σοβαρά το σύνολο του ανθρωπογενούς και φυσικού περιβάλλοντος της περιοχής, θα πλήξει βάναυσα την οικιστική – τουριστική ανάπτυξη, θα μετατρέψει την περιοχή σε κρανίου τόπο και ποικιλόμορφη ρυπογόνο εστία, θα έχει αναπόδραστες καταστροφικές συνέπειες στο φυσικό περιβάλλον της περιοχής, θα υποβαθμίσει, καταστρέφοντας τες, τις αγροτικές καλλιέργειες και τα τοπικά αγροτικά προϊόντα που φημίζονται για την ποιότητά τους (ελιές, λάδι, κηπευτικά), το μεσογειακό κλίμα, η μοναδικότητα της χλωρίδας και πανίδας, η καθαρή ατμόσφαιρα και τα οικοσυστήματα θα υποστούν βάναυση κακοποίηση με καταστροφικές και οδυνηρές συνέπειες στην υγεία και στην ποιότητα ζωής των κατοίκων, θα κινδυνεύσει η υδροφορία, θα προκληθούν σημαντικές γεωμορφολογικές διαταράξεις σε εκατοντάδες στρέμματα γης καλλιεργούμενων εκτάσεων, θα προκληθεί υποβάθμιση του περιβάλλοντος με μόλυνση της ατμόσφαιρας από τα αιωρούμενα σωματίδια.
Μεταξύ άλλων, επισήμανε και αναρωτήθηκε γιατί τα μετεωρολογικά στοιχεία που αναφέρονται στην ΜΠΕ προέρχονται από το μετεωρολογικό σταθμό της Καλαμάτας, που βρίσκεται σε απόσταση 70 χλμ. περίπου από την Κυπαρισσία, και όχι από το Μετεωρολογικό Σταθμό Κυπαρισσίας του Ε.Α.Α. Επίσης, αναρωτήθηκε για τη χαρτογραφική απεικόνιση των αποστάσεων του χώρου εξόρυξης λιγνίτη από οικίες, κτίσματα, κοινόχρηστους χώρους, εθνικούς, επαρχιακούς, αγροτικούς δρόμους, δίκτυα τηλεπικοινωνιών και δίκτυα ηλεκτροδότησης, πηγές και ρέματα και εάν είναι αληθή και ακριβή τα στοιχεία της ΜΠΕ, ενώ πρόσθεσε ότι είναι αστεία η αναφορά πως «ο τουρισμός δεν έχει κατορθώσει να αποκτήσει σημαντικό ρόλο στην περιοχή…» και ότι η ΜΠΕ αναφέρει πως δεν υπάρχει χρήση γης, ενώ η αλήθεια είναι ότι έχει ψηφιστεί ΓΠΣ στο τέως Δήμο Κυπαρισσίας και είναι σε εξελικτική διαδικασία η εφαρμογή του και η περιοχή αυτή που προωθείται η εξόρυξη λιγνίτη αναφέρεται ως αγροτική γη και καλλιεργήσιμες εκτάσεις.
Ο κ. Πετρόπουλος ζήτησε από το Συμβούλιο Δ.Κ. Κυπαρισσίας ομόφωνα να επαναλάβει λέξη προς λέξη την απόφαση του Δ.Σ. Τριφυλίας του 2015 και είπε ότι τη Δευτέρα θα ζητήσουν σύγκληση του Δ.Σ. Τριφυλίας.
Αρνητικές τοποθετήσεις αυτοδιοικητικών και κατοίκων
Παίρνοντας το λόγο ο επικεφαλής της περιφερειακής παράταξης «Πελοπόννησος – Αφετηρία Ζωής», Δημήτρης Κουτσούλης, ο οποίος το 2015 ήταν δημοτικός σύμβουλος Τριφυλίας και είχε υπερψηφίσει την αρνητική απόφαση του Σώματος, ανέφερε ότι τότε πήραν τη συγκεκριμένη απόφαση για να διαφυλάξουν και το μέλλον, προσθέτοντας ότι «δέκα χρόνια μετά με το λιγνιτωρυχείο η περιοχή μας θα γίνει παραλιακή Μεγαλόπολη» και ρώτησε την κα Καραπάτη: «Τι είναι αυτό που σας κάνει δέκα χρόνια μετά να ζητάτε το ίδιο, που έχει ήδη απορριφθεί; Τι έχει αλλάξει; Στην εποχή του “φραπέ” και του “χασάπη” μας βάζετε σε σκέψεις, μήπως βρίσκεται ο κατάλληλος άνθρωπος και βάλει υπογραφή. Μια ΜΠΕ αρκεί; Αυτό που έχουμε να προτείνουμε για την ανάπτυξη το 2026 είναι στροφή στο λιγνίτη;». Ο ίδιος είπε ότι επικοινώνησε με τον αντιπεριφερειάρχη Περιβάλλοντος, Αναστάσιο Αδαμόπουλο, ο οποίος τον διαβεβαίωσε ότι και στην Επιτροπή Περιβάλλοντος και στο Περιφερειακό Συμβούλιο δε θα είναι θετικοί, αλλά αρνητικοί στο λιγνιτωρυχείο.
Η κα Καραπάτη απάντησε ότι «αυτή είναι η παράδοση της οικογένειάς μας. Έχουμε πέντε άδειες στην Ελλάδα για εξόρυξη λιγνίτη. Αυτή είναι η δράση, η δουλειά μας, το αντικείμενό μας. Είναι το περιουσιακό μας στοιχείο. Παραμένει να κρατώ την ανάγκη του δικαιώματος να ασχοληθώ… Η Μελέτη λέει ότι για 36 χρόνια σε αυτά τα 370 στρέμματα μπορείς να εκμεταλλευτείς 80.000 τόνους. Για τα 8.267 στρέμματα θα πρέπει να κάνω εκ νέου αίτημα και διαδικασίες για άδεια για να επεκταθούμε…».
Ο επικεφαλής της περιφερειακής παράταξης «Πρώτα η Πελοπόννησος», Μανώλης Μάκαρης, επισήμανε ότι «το ερώτημα που πρέπει να απαντήσουμε είναι σε τι ανάπτυξη προσβλέπουμε για την Κυπαρισσία και την Τριφυλία. Μεταλλευτική;», συμπληρώνοντας ότι το καλοκαίρι επισκέφθηκε την Περιστεριά, τις Μυκήνες της Δυτικής Πελοποννήσου, και στην ΜΠΕ δεν αναφέρεται η άμεση οπτική επαφή της με το χώρο εξόρυξης λιγνίτη, που «θα έχουμε κρανίου τόπο. Και μιλάμε τώρα για 2.879.000 τόνους συνολικής εκμετάλλευσης, για 36 χρόνια. 36 χρόνια θα έχουμε αυτή την όχληση». Επίσης, έκανε λόγο για «βαριά μεταλλευτική δραστηριότητα μεγάλης κλίμακας με έντονη και μακροχρόνια περιβαλλοντική πίεση. Άρα, θα έχουμε σοβαρές και μη αναστρέψιμες περιβαλλοντικές επιπτώσεις…».
Εμείς, είπε ο κ. Μάκαρης, θα πούμε ένα μεγάλο όχι και έκανε πρόταση για συνεχιζόμενη λαϊκή αντίδραση.
Από την πλευρά της, η δημοτική σύμβουλος της παράταξης «Τριφυλία Ενωμένοι», Σταματία Αλεξοπούλου, η οποία το 2015 ήταν πρόεδρος της Δ.Κ. Κυπαρισσίας, ανέφερε: «Η θέση μου ήταν και παραμένει αρνητική. Τότε ήταν για 270 στρέμματα περίπου. Τώρα είναι για 370 στρ. και για 36 χρόνια. Δεν μπορούμε να συζητάμε για εξόρυξη λιγνίτη, δε δείχνει πρόοδο, αλλά οπισθοδρόμηση δεκαετίες πίσω. Γιατί ο άνθρακας είχε, έχει και θα έχει επιβλαβές αποτύπωμα. Η ΜΠΕ τα γράφει όλα μια χαρά, σύμφωνα με το συμφέρον της επένδυσης. Μελέτη είχε και ο δρόμος της Τσακώνας και ο δρόμος βρέθηκε στο ρέμα. Μελέτη είχε και το λιμάνι μας και το λιμάνι το πήρε η θάλασσα. Να προσέχουμε τις ΜΠΕ, είναι όλα παραγγελμένα». Και πρόσθεσε: «Με λιγνιτωρυχείο αλλοιώνεται ο χαρακτήρας της αγροτικής αλλά και τουριστικής ανάπτυξης της περιοχής. Αισθητικά υποβαθμίζεται το φυσικό περιβάλλον. Υπάρχει κίνδυνος οικολογικής απαξίωσης των Δημοτικών Κοινοτήτων και των περιουσιών; Θα μπορούν το λάδι, οι ελιές και τα κηπευτικά της ευρύτερης γύρω περιοχής να είναι πιστοποιημένα και βιολογικά;», ενώ τόνισε πως «για οποιαδήποτε επιχειρηματική ή επενδυτική δραστηριότητα εκμετάλλευσης ορυκτών, όπως για εξόρυξη λιγνίτη στην περιοχή μας, βασική προϋπόθεση είναι η λαϊκή αποδοχή και η θεσμική συναίνεση και στην προκειμένη περίπτωση δεν υπάρχουν».
Η επικεφαλής της «Λαϊκής Συσπείρωσης», Κατερίνα Τσιγκάνου, ανέφερε, μεταξύ άλλων, ότι πρόκειται για ιδιωτική εξορυκτική δραστηριότητα και «το κύριο ερώτημα είναι ποιον συμφέρει αυτή η επένδυση. Έχει όφελος για την περιοχή ή μόνο για την εταιρεία; Ο λαός της Τριφυλίας δεν έχει να κερδίσει κάτι».
Σε τοποθετήσεις τους οι πρώην δημοτικοί σύμβουλοι Τριφυλίας, Γιάννης Κατσαργύρης, Σαράντος Κουκούμης και Ζαχαρίας Κανελλόπουλος, οι οποίοι το 2015 είχαν υπερψηφίσει την αρνητική απόφαση του Σώματος, επιχειρηματολόγησαν εναντίον της εξόρυξης λιγνίτη στην περιοχή, όπως και ο διευθυντής Παιδιατρικής Κλινικής του Νοσοκομείου Κυπαρισσίας, Γιάννης Κωνσταντόπουλος, και οι κάτοικοι Γεωργία Αντωνοπούλου και Ιωάννης Σπυρόπουλος. Τοποθετούμενος ο σύμβουλος Δ.Κ. Κυπαρισσίας, Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος, τόνισε καταληκτικά: «Επειδή υπάρχει η δεσμευτική (σ.σ. αρνητική) απόφαση του Δ.Σ. Τριφυλίας το 2015, επειδή το έργο δε συνάδει με τις εθνικές και ευρωπαϊκές πολιτικές ανεξαρτησίας από το λιγνίτη, επειδή η μελέτη υπερβαίνει τα 370 στρέμματα, όπως άκουσα απόψε, και επειδή περιορίζει στην εν λόγω περιοχή και στην παρακείμενη περιοχή μελλοντικές αναπτυξιακές δυνατότητες του Δήμου και ως προ το περιβάλλον και ως προς τη διαφύλαξη του φυσικού τοπίου της πατρίδας μας, γι’ αυτό και λέω όχι».
Αρνητικά τοποθετήθηκαν και οι πρόεδροι των Δημοτικών Κοινοτήτων Μύρου, Σταυρούλα Μίχου – Ράμμου, και Μουριατάδας, Παναγιώτης Δημητρόπουλος.
Κλείνοντας τη συζήτηση η κα Καραμπά είπε: «Χαίρομαι που συναντηθήκαμε στην αρχή του χρόνου για ένα τόσο σημαντικό ζήτημα και σε ένα κλίμα πολιτισμένο. Δε μας χωρίζει τίποτα με την κα Καραπάτη, προς Θεού, τη συμπαθούμε, αλλά απλώς έχουμε και τα συμφέροντά μας ο καθένας, αλλά εμείς θεσμικά πρέπει να αποφασίσουμε για το καλό της πόλης και της περιοχής, γιατί μια τέτοια απόφαση θα μας οδηγήσει και στα επόμενα χρόνια» και τάχθηκε αρνητικά επί της ΜΠΕ και της εκμετάλλευσης λιγνιτωρυχείου στην περιοχή, μνημονεύοντας και την ομόφωνα αρνητική απόφαση του Δ.Σ. Τριφυλίας το 2015 για λιγνιτωρυχείο από την ίδια εταιρεία.
