Παρακολουθώντας από τον καναπέ μου, όπως κι εσείς, τις τελευταίες ημέρες τους καπνούς και τις μπόμπες που έχουν μπει στα σπίτια μας μέσω της τηλεόρασης, μπήκαν στο μυαλό μου κάποιες σκέψεις για το πόσο δίκαιο είναι το διεθνές δίκαιο, πόσο ισχύει και σε ποιους.
Μπερδεμένα πράγματα και είμαι σε ευαίσθητη ηλικία, έχουν περάσει τόσα χρόνια κι ακόμα μπερδεμένος είμαι. Προσπάθησα να ξεμπερδευτώ ψάχνοντας τις λέξεις. Αυτό το ψάξιμο σας μεταφέρω παρακάτω και ίσως ξεμπερδέψει κι εσάς, αν είστε μπερδεμένοι όπως εγώ.
Το διεθνές δίκαιο είναι ένα σύνολο νομικών κανόνων, κανονισμών και αποδεκτών πρακτικών με τις οποίες χώρες, οργανισμοί και άνθρωποι σε όλο τον κόσμο αλληλεπιδρούν, μεταξύ τους και με πολίτες διαφορετικών χωρών.
Υπάρχουν δύο βασικές κατηγορίες αυτού του είδους δικαίου: το δημόσιο και το ιδιωτικό. Το δημόσιο διεθνές δίκαιο ασχολείται με τις σχέσεις μεταξύ εθνών ή μεταξύ ενός έθνους και οργανισμών ή ανθρώπων από άλλες χώρες. Το ιδιωτικό διεθνές δίκαιο ασχολείται με διαφορές μεταξύ πολιτών διαφορετικών χωρών ή επιχειρήσεων από διαφορετικές χώρες, ειδικά όταν τίθεται ζήτημα ποιας χώρας ισχύουν οι νόμοι ή πού πρέπει να επιλυθεί η διαφορά.
Υπάρχουν ορισμένα δικαστήρια και φορείς, όπως το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, που έχουν την εξουσία να αποφασίζουν υποθέσεις διεθνούς δικαίου
(Πηγή: Διεθνές Δίκαιο).
Υπάρχει, όμως, κι αυτό το δίκαιο, του ισχυρότερου, από την αρχαιότητα.
Ο Θουκυδίδης στο λόγο των ισχυρών Αθηναίων προς τους αδύναμους Μηλίους γράφει: «Το δίκαιο, στα λόγια των ανθρώπων, αποφασίζεται όταν κι οι δύο πλευρές βρίσκονται στην ίδια ανάγκη, αλλά εκείνα που μπορούν να γίνουν τα κάνουν οι πιο ισχυροί, κι οι αδύνατοι τα παραδέχονται υποχωρώντας».
Τα ίδια λέει και ο Θρασύμαχος στην πλατωνική «Πολιτεία»: «[…] Τίποτε άλλο δεν είναι το δίκαιο παρά το συμφέρον του ισχυρότερου… Δίκαιο είναι το συμφέρον εκείνου που έχει την εξουσία στα χέρια του».
Και οι δύο αρχαίοι πρόγονοί μας περιγράφουν καθαρά το τι συμβαίνει τώρα.
Υπάρχει και μια ξεχασμένη λέξη, η λέξη Ειρήνη, που χρειάζεται ερμηνεία. Ειρήνη, λοιπόν είναι όταν δεν υπάρχουν πόλεμος, βία ή καυγάδες. Οι άνθρωποι ζουν ήρεμα, χωρίς φόβο, και μπορούν να πάνε σχολείο, στη δουλειά ή να παίξουν με ασφάλεια. Η ειρήνη βοηθά τους ανθρώπους να ζουν καλά. Όταν υπάρχει ειρήνη, οι χώρες μπορούν να συνεργάζονται, να βοηθούν η μία την άλλη και οι άνθρωποι να είναι πιο χαρούμενοι και ασφαλείς.
Η ειρήνη κρατιέται όταν μιλάμε μεταξύ μας, λύνουμε τις διαφωνίες με λόγια και όχι με βία. Επίσης, βοηθά όταν οι χώρες συνεργάζονται και σέβονται η μία την άλλη.
Και ολοκληρώνω τις σκέψεις μου με άλλη μία ξεχασμένη λέξη, την Αγάπη.
Η αγάπη είναι συναίσθημα έντονης στοργής και προσωπικής αφοσίωσης. Δεν μπορεί ακριβώς να προσδιοριστεί ως έννοια, καθώς συνήθως δεν εκφράζεται με λέξεις. Στη φιλοσοφία, η αγάπη είναι αρετή που εκπροσωπεί την ανθρώπινη ευγένεια, συμπόνια και στοργή. Η αγάπη μπορεί, επίσης, να περιγραφεί ως δράση προς άλλους, υποκινούμενη από συμπόνια. Ή, και ενέργειες προς άλλους βασισμένες στη στοργή.
Η λέξη αγάπη μπορεί να αναφέρεται σε μία πληθώρα διαφορετικών συναισθημάτων, καταστάσεων και συμπεριφορών. Τα συναισθήματα αυτά μπορούν να ποικίλουν από την επιθυμία για ρομαντική αγάπη (έρωτας), την πλατωνική αγάπη που ορίζει τη φιλία, την οικογενειακή αγάπη μεταξύ ατόμων με συγγενικούς δεσμούς έως και τη θρησκευτική αγάπη και αφοσίωση.
Αν σας μπέρδεψα χειρότερα, συγγνώμη. Εγώ, πάντως, βρήκα την άκρη του κουβαριού και το ξετυλίγω σιγά σιγά. Έκλεισα την τηλεόραση.
Μιλάμε πάλι…
Του Κώστα Δεληγιάννη
