Εργασίες σε δύο ιστορικούς ναούς της Μεσσηνίας

Καθολικό Ι.Μ. Αγίου Νικολάου Μαυρίνιτσας Σωτηριανίκων Και Άγιος Νικόλαος Ζαρνάτας

Σημαντικές εργασίες προστασίας και αποκατάστασης σε δύο ιστορικά θρησκευτικά μνημεία της Μεσσηνίας, στα Σωτηριάνικα και τη Ζαρνάτα, προχωρούν με αποφάσεις του υπουργείου Πολιτισμού.

Ειδικότερα, από τις σχετικές αποφάσεις που υπογράφει η υπουργός Λίνα Μενδώνη εγκρίθηκε η διάθεση πιστώσεων από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) 2026, προκειμένου να πραγματοποιηθούν εργασίες στο Καθολικό της Ιεράς Μονής Αγίου Νικολάου στη Μαυρίνιτσα Σωτηριανίκων, καθώς και στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου που βρίσκεται εντός του Κάστρου της Ζαρνάτας.

Μαυρίνιτσα Σωτηριάνικα

Η πρώτη απόφαση αφορά στο Καθολικό της Ιεράς Μονής Αγίου Νικολάου στη θέση Μαυρίνιτσα Σωτηριανίκων, για το οποίο εγκρίθηκε συνολική δαπάνη 39.200 ευρώ.

Το αντικείμενο του έργου είναι η αποκατάσταση της στέγης του Καθολικού, με μια σειρά τεχνικών παρεμβάσεων που θα πραγματοποιηθούν με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς αφορούν τμήματα του υφιστάμενου μνημείου και της θολοδομίας του.

Προβλέπεται αρχικά η τοποθέτηση περιμετρικών ικριωμάτων, ώστε να καταστεί δυνατή η ασφαλής εκτέλεση των εργασιών στη στέγη. Στη συνέχεια θα αφαιρεθεί η κεράμωση από τα σημεία του αρχικού πυρήνα του μνημείου, ενώ θα απομακρυνθούν τα σαθρά υποστρώματα της στέγασης και η μεταγενέστερη επίστρωση τσιμεντοκονίας στο εξωράχιο του τεταρτοσφαιρίου του ιερού.

Παράλληλα θα καθαριστούν οι στέγες και θα απομακρυνθούν τα αδρανή υλικά.

Στο πλαίσιο της αποκατάστασης προβλέπεται επίσης στεγάνωση της στέγης με κατάλληλα διαπνέοντα υλικά και προστατευτικές στρώσεις.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος με τον οποίο θα γίνει η νέα επικεράμωση στον βυζαντινό πυρήνα του ναού. Θα χρησιμοποιηθούν κεραμίδια εκ περισυλλογής, τα οποία θα τοποθετηθούν κατά το ημικολυμβητό σύστημα.

Για τον τρούλο προβλέπεται η χρήση σύγχρονων χειροποίητων κεραμιδιών βυζαντινού τύπου, ενώ διαφορετική αντιμετώπιση προβλέπεται για τη δυτική επέκταση του ναού, όπου θα χρησιμοποιηθούν νεότερα κεραμίδια βυζαντινού τύπου, κατά το κολυμβητό σύστημα.

Οι εργασίες θα ολοκληρωθούν με καθαρισμό και τελική διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου του μνημείου.

Σε περίπτωση που κατά την εξέλιξη του έργου προκύψει ανάγκη τροποποίησης ή συμπλήρωσης των εγκεκριμένων εργασιών, θα πρέπει να υποβληθούν προς έγκριση οι αντίστοιχες μελέτες.

Άγιος Νικόλαος στο Κάστρο Ζαρνάτας

Η δεύτερη απόφαση αφορά στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου εντός του Κάστρου Ζαρνάτας, για τον οποίο εγκρίθηκε συνολική δαπάνη 38.500 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ.

Και εδώ ο βασικός στόχος είναι η αποκατάσταση της στέγης του μνημείου, με εργασίες που ξεκινούν από την τοποθέτηση περιμετρικών ικριωμάτων.

Στη συνέχεια προβλέπεται καθαρισμός της καμάρας από τη βλάστηση και αρμολόγηση των εξωραχίων, με παράλληλη συμπλήρωση των θολιτών όπου αυτό απαιτείται.

Ιδιαίτερη παρέμβαση προβλέπεται στις γωνίες του μνημείου, οι οποίες θα ανακατασκευαστούν με τη χρήση λίθων και πλίνθων εκ περισυλλογής.

Για την ενίσχυση και προστασία της θολοδομίας θα εφαρμοστεί υδαρές ασβεστοκονίαμα, ενώ η τελική στάθμη της κεράμωσης θα διαμορφωθεί με ασβεστοποζολανικό κονίαμα.

Στον ναό του Αγίου Νικολάου στο Κάστρο Ζαρνάτας προβλέπεται ακόμη μια ειδική κατασκευαστική παρέμβαση στη θέση διαμόρφωσης του φωταγωγού.

Ειδικότερα, θα κατασκευαστεί περιμετρικό τοιχίο οριοθέτησης, το οποίο θα υπερυψώνεται τουλάχιστον κατά 20 εκατοστά σε σχέση με τις τελικές στάθμες των στεγών.

Μετά την ολοκλήρωση της κεράμωσης θα τοποθετηθεί ξύλινος ανοιγόμενος φεγγίτης. Για τη στεγάνωση της στέγης προβλέπεται η χρήση διαπνέουσας μεμβράνης, πλαστικού πλέγματος και ασβεστοποζολανικού κονιάματος.

Η επικεράμωση του ναού θα γίνει με κεραμίδια εκ περισυλλογής, τα οποία θα τοποθετηθούν κατά το κολυμβητό σύστημα. Και στην περίπτωση της Ζαρνάτας, το έργο θα ολοκληρωθεί με εργασίες καθαρισμού και τελικής διαμόρφωσης του περιβάλλοντος χώρου.

Κοινό στοιχείο των δύο αποφάσεων είναι ότι θα εκτελεστούν με αυτεπιστασία από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας. Τα δε έργα έχουν ορίζοντα ολοκλήρωσης την 31η Δεκεμβρίου του 2026.