Π. Λύρας: Η Καλαμάτα υποδέχεται την Αυτοδιοίκηση

Η Καλαμάτα, η πόλη της Πρώτης Ελευθερίας, βρίσκεται αυτές τις ημέρες στο επίκεντρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, φιλοξενώντας από τις 5 έως τις 7 Νοεμβρίου 2026 το Ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).

Πρόκειται για ένα κορυφαίο αυτοδιοικητικό γεγονός πανελλαδικής εμβέλειας, που αποτελεί ιδιαίτερη τιμή για την πόλη μας, αλλά και αναγνώριση της δυναμικής, της εξωστρέφειας και της δυνατότητάς της να φιλοξενεί σημαντικές διοργανώσεις και να βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων.

Θερμά συγχαρητήρια στην ΚΕΔΕ, στον Πρόεδρό της και στον Γραμματέα της, στο Διοικητικό της Συμβούλιο, στον Δήμαρχο Καλαμάτας και σε όλους όσοι είχαν την πρωτοβουλία και εργάστηκαν για την πραγματοποίηση αυτής της σημαντικής διοργάνωσης στον τόπο μας.

Η Δημοτική Κοινότητα Καλαμάτας, ως ο πλησιέστερος στον πολίτη αιρετός θεσμός της Αυτοδιοίκησης, καλωσορίζει τους συνέδρους, τους εκπροσώπους της Πολιτείας και όλους τους ανθρώπους της Αυτοδιοίκησης, με τη γνωστή μεσσηνιακή φιλοξενία, αλλά και με ουσιαστικές προσδοκίες από τις εργασίες του Συνεδρίου.

Σε μια περίοδο σημαντικών θεσμικών αλλαγών, οικονομικών προκλήσεων και αυξανόμενων απαιτήσεων των τοπικών κοινωνιών, η Αυτοδιοίκηση καλείται να διεκδικήσει τον χώρο, τους πόρους και τις αρμοδιότητες που της αναλογούν.

Οι διεκδικήσεις για ισχυρότερους Δήμους, μεγαλύτερη οικονομική αυτοτέλεια και πραγματική αποκέντρωση είναι δίκαιες και αναγκαίες. 

Οφείλουμε, όμως, να αναγνωρίσουμε ότι η πραγματική αποκέντρωση δεν ολοκληρώνεται με τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων από το κράτος στους Δήμους. Πρέπεο να φτάνει μέχρι τις Κοινότητες, τις γειτονιές και τα χωριά και τελικά τον ίδιο τον πολίτη.

Δεν μπορούμε να διεκδικούμε αποκέντρωση από την κεντρική εξουσία και ταυτόχρονα να διστάζουμε να την εφαρμόσουμε στο εσωτερικό των ίδιων των Δήμων.

Ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης έκανε βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση, διατηρώντας τον θεσμό των Κοινοτήτων. Ωστόσο, η ουσιαστική ενδοδημοτική αποκέντρωση παραμένει μια σημαντική θεσμική εκκρεμότητα.

Οι Κοινότητες δεν διεκδικούν εξουσία απέναντι στους Δήμους. Διεκδικούν τη δυνατότητα να υπηρετούν αποτελεσματικότερα τους πολίτες, με συγκεκριμένες αρμοδιότητες, αναγκαίους πόρους, διοικητική υποστήριξη και πραγματική συμμετοχή στις αποφάσεις. Γιατί οι ισχυροί Δήμοι δεν έχουν να φοβηθούν από τις ισχυρές Κοινότητες. Αντιθέτως, έχουν πολλά να κερδίσουν!

Και ίσως η Καλαμάτα να είναι ο καταλληλότερος τόπος για να ανοίξει με τόλμη αυτή η συζήτηση. Άλλωστε, η πόλη μας έχει αποδείξει ιστορικά ότι γνωρίζει από πρωτοβουλίες, ανατροπές και… επαναστατικές αποφάσεις!

Στις 23 Μαρτίου 1821, η Καλαμάτα έγινε σύμβολο της διεκδίκησης της ελευθερίας και αφετηρία σημαντικών εξελίξεων για την πατρίδα μας.

Σήμερα, δύο αιώνες αργότερα, μπορεί να αποτελέσει αφετηρία μιας νέας, ειρηνικής και θεσμικής «επανάστασης» στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Μιας αλλαγής που θα φέρει την εξουσία πιο κοντά στον πολίτη, θα ενισχύσει τη συμμετοχή και θα μετατρέψει την αποκέντρωση από διακήρυξη σε καθημερινή πράξη.

Εύχομαι το Συνέδριο της Καλαμάτας να αφήσει ένα ουσιαστικό αποτύπωμα. Όχι μόνο με αποφάσεις διεκδίκησης προς την κεντρική εξουσία, αλλά και με το θάρρος της ίδιας της Αυτοδιοίκησης να αναζητήσει αλλαγές στον τρόπο που λειτουργεί.

Γιατί η ισχύς της Αυτοδιοίκησης δεν μετριέται μόνο από την απόσταση του Δημαρχείου από το Υπουργείο, αλλά κυρίως από την απόσταση του πολίτη από την απόφαση.

Καλώς ήρθατε στην Καλαμάτα!

Στην πόλη όπου οι μεγάλες αλλαγές γνωρίζουν να βρίσκουν την αφετηρία τους. Και ας θυμόμαστε ότι Αυτοδιοίκηση χωρίς Κοινότητες είναι μισή Αυτοδιοίκηση!

Παναγιώτης Ι. Λύρας
Προέδρος Συμβουλίου Δημοτικής Κοινότητας Καλαμάτας – Μέλος Δ.Σ. Ένωσης Προέδρων Κοινοτήτων Μεσσηνίας