Η εικόνα ενός ανθρώπου να περνά ολόκληρο το χειμώνα σε ένα παγκάκι, στο Πάρκο – στην αρχή του ΟΣΕ, δίπλα στο «ηλιακό δεντράκι» – δεν μπορεί να αφήνει κανέναν αδιάφορο. Πολύ περισσότερο όταν πρόκειται για έναν άστεγο με αναπηρία, που, σύμφωνα με κατοίκους της περιοχής, ζητά επανειλημμένα βοήθεια χωρίς να βρίσκει ουσιαστική ανταπόκριση.
Το περιστατικό δεν είναι απλώς μια ακόμη δύσκολη ανθρώπινη ιστορία. Είναι ένας καθρέφτης των ορίων – ή και των αδυναμιών – του κοινωνικού μηχανισμού. Όταν η απάντηση που λαμβάνει ένας άνθρωπος σε απόγνωση είναι «δεν υπάρχει διαθέσιμη θέση στις δομές», τότε το πρόβλημα παύει να είναι ατομικό. Αυτό μας μεταφέρουν κάτοικοι της περιοχής.
Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η «λύση ανάγκης» που φαίνεται να έχει παγιωθεί: όταν οι καιρικές συνθήκες γίνονται ανυπόφορες, ο άστεγος καταφεύγει στο νοσοκομείο για να προστατευθεί. Όμως, τα νοσοκομεία δεν είναι χώροι κοινωνικής φιλοξενίας ούτε μπορούν να υποκαθιστούν τις δομές πρόνοιας. Το γεγονός ότι ένας ευάλωτος πολίτης αναγκάζεται να αναζητά καταφύγιο εκεί, αναδεικνύει ένα κενό που δεν μπορεί να αγνοηθεί.
Οι μαρτυρίες των κατοίκων επιβεβαιώνουν ότι η ανάγκη είναι γνωστή. Δεν πρόκειται για μια «αόρατη» περίπτωση. Είναι ένας άνθρωπος που βρίσκεται καθημερινά μπροστά στα μάτια όλων, ζητώντας βοήθεια. Κι όμως, παραμένει στο περιθώριο.
Η ευθύνη δεν μπορεί να μετακυλίεται από υπηρεσία σε υπηρεσία. Απαιτείται άμεση κινητοποίηση, συντονισμός και – κυρίως –βούληση ώστε να βρεθεί λύση. Γιατί πίσω από τα «δεν υπάρχει θέση» υπάρχει ένας άνθρωπος που εξακολουθεί να κοιμάται σε ένα παγκάκι. Κι αυτό, από μόνο του, είναι μια αποτυχία που δε χωρά δικαιολογίες.
Β.Β.
